{"id":306,"date":"2017-11-18T07:46:25","date_gmt":"2017-11-18T12:46:25","guid":{"rendered":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/?post_type=chapter&#038;p=306"},"modified":"2019-02-26T07:33:05","modified_gmt":"2019-02-26T12:33:05","slug":"1-1-ekonomide-yasanan-yapisal-degisiklikler-bilgi-toplumunun-gelisimi","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/chapter\/1-1-ekonomide-yasanan-yapisal-degisiklikler-bilgi-toplumunun-gelisimi\/","title":{"raw":"1.1 EKONOM\u0130DE YA\u015eANAN YAPISAL DE\u011e\u0130\u015e\u0130KL\u0130KLER: B\u0130LG\u0130 TOPLUMUNUN GEL\u0130\u015e\u0130M\u0130","rendered":"1.1 EKONOM\u0130DE YA\u015eANAN YAPISAL DE\u011e\u0130\u015e\u0130KL\u0130KLER: B\u0130LG\u0130 TOPLUMUNUN GEL\u0130\u015e\u0130M\u0130"},"content":{"raw":"[caption id=\"attachment_20\" align=\"aligncenter\" width=\"399\"]<img src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1.jpg\" alt=\"\" width=\"399\" height=\"298\" class=\"wp-image-20 size-full\" \/> \u015eekil 1.1.1 Dijital \u00c7a\u011fda \u00d6\u011frenme<br \/>Resim: \u00a9 CC Duncan Campbell, 2012[\/caption]\r\n\r\n<hr \/>\r\n\r\n<h2>1.1.1 D\u0130J\u0130TAL \u00c7A\u011e<\/h2>\r\n\u0130\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z dijital \u00e7a\u011fda, teknolojiyle \u00e7evrelenmi\u015f bir haldeyiz\u2026 Hatta tabir yerindeyse, bo\u011faz\u0131m\u0131za kadar teknolojinin i\u00e7erisine batm\u0131\u015f durumday\u0131z. Dahas\u0131, teknolojik de\u011fi\u015fimin h\u0131z\u0131 hi\u00e7bir \u015fekilde yava\u015flama belirtisi g\u00f6stermiyor. Teknoloji, ekonomide yaratt\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fimlerin yan\u0131 s\u0131ra birbirimizle nas\u0131l ileti\u015fim kurdu\u011fumuzu, nas\u0131l etkile\u015fimde bulundu\u011fumuzu ve giderek nas\u0131l \u00f6\u011frendi\u011fimizi de \u015fekillendiriyor. Ancak e\u011fitim kurumlar\u0131m\u0131z b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ba\u015fka bir \u00e7a\u011f i\u00e7in in\u015fa edilmi\u015f: Dijital bir \u00e7a\u011fdan \u00e7ok end\u00fcstriyel bir \u00e7a\u011f i\u00e7in\u2026\r\n\r\nDolay\u0131s\u0131yla, \u00f6\u011fretmenlerin ve t\u00fcm e\u011fitmenlerin son derece \u00f6nemli bir de\u011fi\u015fimle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek yanl\u0131\u015f olmaz. Derslerimizi veya programlar\u0131m\u0131z\u0131 bitiren \u00f6\u011frencilerimizi giderek daha de\u011fi\u015fken, daha belirsiz ve daha karma\u015f\u0131k bir hal alan gelece\u011fe uygun \u015fekilde yeti\u015ftirdi\u011fimizi nas\u0131l garanti edece\u011fiz? \u00d6\u011fretim y\u00f6ntemlerimizde (ve kurumlar\u0131m\u0131z i\u00e7erisinde) neleri korumaya devam etmeliyiz veya neleri de\u011fi\u015ftirmeliyiz?\r\n\r\n\u0130\u015fte bu sorulara yan\u0131t bulmak amac\u0131yla, bu kitapta:\r\n<ul>\r\n \t<li>\u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7lerinin yeniden de\u011ferlendirilmesine yol a\u00e7an temel de\u011fi\u015fiklikler tart\u0131\u015f\u0131lmakta,<\/li>\r\n \t<li>farkl\u0131 bilgi anlay\u0131\u015flar\u0131 ve bu anlay\u0131\u015flarla ba\u011flant\u0131l\u0131 farkl\u0131 \u00f6\u011fretim y\u00f6ntemleri tan\u0131mlanmakta,<\/li>\r\n \t<li>teknolojinin anahtar \u00f6zellikleri \u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7leri temelinde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmekte,<\/li>\r\n \t<li>\u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7lerinde kullan\u0131lacak medya ve teknolojiler aras\u0131nda se\u00e7im yapabilmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6neriler sunulmakta, ve<\/li>\r\n \t<li>dijital \u00e7a\u011fda nitelikli bir e\u011fitim-\u00f6\u011fretim i\u00e7in stratejiler \u00f6nerilmektedir.<\/li>\r\n<\/ul>\r\nBu b\u00f6l\u00fcmde, nas\u0131l \u00f6\u011fretmemiz gerekti\u011fini tekrar ele almam\u0131za bizi zorlayan temel geli\u015fmelerden baz\u0131lar\u0131na de\u011finmekle i\u015fe ba\u015flayaca\u011f\u0131m.\r\n<h2>1.1.2 \u0130\u015e\u0130N DE\u011e\u0130\u015eEN DO\u011eASI<\/h2>\r\nKurumlar\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 m\u00fccadele alanlar\u0131ndan biri, esas itibariyle ger\u00e7ekten \u00f6nemlidir: Talep art\u0131\u015f\u0131 (\u00f6zellikle de y\u00fcksek\u00f6\u011fretime y\u00f6nelik talebin art\u0131\u015f\u0131). \u015eekil 1.1.2, bilginin ekonomik kalk\u0131nma i\u00e7erisinde yeni i\u015f alanlar\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131nda sahip oldu\u011fu rol\u00fcn ne kadar artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.\r\n\r\n<hr \/>\r\n\r\n[caption id=\"attachment_18\" align=\"aligncenter\" width=\"400\"]<img src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.2-e1510751552297.png\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"264\" class=\"wp-image-18 size-full\" \/> \u015eekil 1.1.2: \u0130\u015f g\u00fcc\u00fc i\u00e7erisindeki bilgi bile\u015feni[\/caption]\r\n\r\n<hr \/>\r\n\r\nBu \u015fekil, asl\u0131nda daha \u00e7ok sembolik bir \u015fekil\u2026 \u015eekildeki a\u00e7\u0131k mavi dairelerin her biri, istihdam sekt\u00f6r\u00fcndeki i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fc temsil ediyor. Bu mavi daireler, ve tabii dolay\u0131s\u0131yla o sekt\u00f6r i\u00e7erisindeki bilgi i\u015f\u00e7ilerinin oran\u0131, \u00fclkeye ba\u011fl\u0131 olarak daha b\u00fcy\u00fck veya daha k\u00fc\u00e7\u00fck olabilir. Ancak en az\u0131ndan geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ve ekonomik olarak geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bilgi bile\u015feni h\u0131zla b\u00fcy\u00fcmektedir: Yani kas g\u00fcc\u00fcne gereksinim azalmakta, beyin g\u00fcc\u00fc gereksinimi artmaktad\u0131r (bkz. OECD, 2013a). Ekonomik olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bilgi anlam\u0131nda avantaj elde eden \u015firketlerin ve sekt\u00f6rlerin rekabet avantajlar\u0131n\u0131n da artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor (OECD, 2013b). Ger\u00e7ekten de, bilgi i\u015f\u00e7ilerinin kendi istihdam olanaklar\u0131n\u0131 genellikle kendilerinin yaratt\u0131klar\u0131na ve kurduklar\u0131 \u015firketlerle, mezun olmadan \u00f6nce var olmayan yepyeni \u00fcr\u00fcn ve hizmetleri sa\u011flad\u0131klar\u0131na tan\u0131k oluyoruz.\r\n\r\nE\u011fitim-\u00f6\u011fretim a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise, daha \u00f6nceleri manuel olan becerilerin i\u00e7erisindeki bilgi bile\u015feninin giderek b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc ve en b\u00fcy\u00fck etkinin mesleki ve teknik e\u011fitim sistemi i\u00e7erisinde yer alan e\u011fitmenler ve \u00f6\u011frenciler \u00fczerinde olaca\u011f\u0131 tahmin ediliyor. \u00d6zellikle de s\u0131hhi tesisat\u00e7\u0131, kaynak ustas\u0131, elektrik\u00e7i, araba tamircisi gibi \u2018esnafl\u0131k\u2019 yapan bireylerin, mesleklerinin gerektirdi\u011fi el becerilerine ek olarak bilgi teknolojisi (BT) konusunda bilgi sahibi ve problem \u00e7\u00f6zebilen serbest meslek uzmanlar\u0131 haline gelmeleri gerekiyor.\r\n\r\nBilgi temelli bir i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n bir di\u011fer sonucu da, daha y\u00fcksek e\u011fitim d\u00fczeyine sahip daha fazla say\u0131da insan g\u00fcc\u00fcne gereksinim duyulmas\u0131d\u0131r. Bu da, \u00fcniversite mezunu, nitelikli \u00e7al\u0131\u015fanlara olan talebi art\u0131racakt\u0131r. Ancak, \u00fcniversite mezunlar\u0131ndan beklenen bilgi ve becerilerin t\u00fcr\u00fc de de\u011fi\u015fmektedir.\r\n<h2>1.1.3 B\u0130LG\u0130 \u0130\u015e\u00c7\u0130LER\u0130<\/h2>\r\nDijital \u00e7a\u011fda bilgi i\u015f\u00e7ilerinin ortak \u00f6zellikleri a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:\r\n<ul>\r\n \t<li>Genellikle 10\u2019dan az \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olan k\u00fc\u00e7\u00fck \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/li>\r\n \t<li>Kendilerine ait bir i\u015fleri vard\u0131r veya kendi kendilerinin patronudurlar. Hatta bazen daha \u00f6nceden var olmayan ancak sekt\u00f6rde bir gereksinim oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp, o gereksinime yan\u0131t vermek \u00fczere kendi yaratt\u0131klar\u0131 bir i\u015fleri vard\u0131r.<\/li>\r\n \t<li>Genellikle s\u00f6zle\u015fmeli olarak veya ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar, b\u00f6ylece s\u0131k s\u0131k i\u015f de\u011fi\u015ftirirler.<\/li>\r\n \t<li>Yapt\u0131klar\u0131 i\u015f, piyasadaki de\u011fi\u015fimlere ve teknolojik geli\u015fmelere g\u00f6re zaman i\u00e7erisinde de\u011fi\u015fir; dolay\u0131s\u0131yla, i\u015flerinin yap\u0131land\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilgi temelinin de h\u0131zla de\u011fi\u015fti\u011fini s\u00f6yleyebiliriz.<\/li>\r\n \t<li>Dijital olarak zeki veya en az\u0131ndan yetkindirler. Dijital teknolojiler, i\u015flerinin temel bir unsurudur.<\/li>\r\n \t<li>Genelde kendilerine ait veya k\u00fc\u00e7\u00fck \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131ndan, birden fazla role sahiptirler: pazarlamac\u0131, tasar\u0131mc\u0131, sat\u0131\u015f eleman\u0131, muhasebeci, i\u015f y\u00f6neticisi, teknik destek gibi\u2026<\/li>\r\n \t<li>\u0130\u015f yapmak ve \u00e7al\u0131\u015fma alanlar\u0131ndaki trendlere ayak uydurmak i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde informal sosyal a\u011flara ba\u011fl\u0131d\u0131rlar.<\/li>\r\n \t<li>Bulunduklar\u0131 yeri korumalar\u0131 i\u00e7in s\u00fcrekli \u00f6\u011frenmeleri gerekir. Dahas\u0131, \u00f6\u011frenme s\u00fcrecini de kendilerinin y\u00f6netmesi beklenir.<\/li>\r\n \t<li>Hepsinden \u00f6te, esnek olmalar\u0131 ve \u00e7evrelerindeki h\u0131zla de\u011fi\u015fen ko\u015fullara uyum sa\u011flamalar\u0131 gerekir.<\/li>\r\n<\/ul>\r\nA\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir ki, bir\u00e7ok mezunun 10 y\u0131l gibi bir s\u00fcre sonra ne yap\u0131yor olaca\u011f\u0131n\u0131 kesin olarak \u00f6ng\u00f6rmek \u00e7ok da kolay de\u011fildir. T\u0131p, hem\u015firelik veya m\u00fchendislik gibi net profesyonel s\u0131n\u0131rlar\u0131 olan alanlarda bile, bilgi temeli ve \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 h\u0131zl\u0131 bir de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7erisine girebilmektedir. Yine de, Konu 1.2\u2019de g\u00f6rece\u011fimiz gibi kesin olarak ne yap\u0131yor olacaklar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6remesek bile, b\u00f6yle bir ortamda ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek ve ba\u015far\u0131l\u0131 olmak i\u00e7in hangi becerilere sahip olmalar\u0131 gerekti\u011fini tahmin etmek elbette m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.\r\n\r\n\u0130\u015f g\u00fcc\u00fcnde olmas\u0131 gereken bilgi ve beceri d\u00fczeyi giderek y\u00fckseldi\u011finden, gereken becerileri \u00f6ng\u00f6rebilmek y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sekt\u00f6r\u00fc i\u00e7in olduk\u00e7a iyi bir haber\u2026 Bunun sonucu olarak, bilgi temelli i\u015flerin gerektirdi\u011fi bilgi ve beceri talebini kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde inan\u0131lmaz bir a\u00e7\u0131l\u0131m ya\u015fan\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Kanada\u2019n\u0131n Ontario eyaletinde lise e\u011fitimini tamamlayanlar\u0131n yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 60\u2019\u0131n\u0131n halihaz\u0131rda bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim program\u0131na kay\u0131tl\u0131 oldu\u011funu, ancak yerel y\u00f6netimin bu oran\u0131 y\u00fczde 70\u2019lere \u00e7\u0131kararak eyaletteki daha geleneksel imalat i\u015flerinde ya\u015fanan kayb\u0131 telafi etmek istedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz (Ontario, 2012). Bu, \u00fcniversitelere ve y\u00fcksekokullara devam edecek \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131n\u0131n artaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.\r\n\r\n[caption id=\"attachment_19\" align=\"aligncenter\" width=\"400\"]<img src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.3-e1510751629918.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"184\" class=\"wp-image-19 size-full\" \/> \u015eekil 1.1.3 Video animasyon uzman\u0131: tipik bir bilgi i\u015f\u00e7isi. Foto\u011fraf: Elaine Thompson\/Associated Press, 2007.[\/caption]\r\n\r\n<hr \/>\r\n\r\n<div class=\"textbox exercises\">\r\n<h3 itemprop=\"educationalUse\">Etkinlik 1.1 Beceriler Hakk\u0131nda D\u00fc\u015f\u00fcnelim<\/h3>\r\n<ol>\r\n \t<li>Sizin \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131n\u0131zdan mezun olanlar daha \u00e7ok ne t\u00fcr i\u015flerde istihdam ediliyorlar? Bu i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015fabilmeleri i\u00e7in sahip olmalar\u0131 gereken beceriler nelerdir? Bu mesle\u011fe ait bilgi ve beceri bile\u015fenleri son 20 y\u0131lda nas\u0131l bir de\u011fi\u015fim ge\u00e7irdi?<\/li>\r\n \t<li>Okul \u00e7evreniz d\u0131\u015f\u0131ndaki arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131 ve aile \u00fcyelerinizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Okuldayken veya \u00fcniversitedeyken ihtiya\u00e7 duymad\u0131klar\u0131, hatta i\u015f ya\u015famlar\u0131nda 20 sene \u00f6nce ihtiya\u00e7 duymad\u0131klar\u0131 ancak \u015fimdi sahip olmalar\u0131 gereken ne t\u00fcr bilgi ve beceriler var? (Bu sorunun yan\u0131t\u0131n\u0131 onlarla konu\u015farak \u00f6\u011frenebilirsiniz.)<\/li>\r\n<\/ol>\r\n<\/div>\r\n<h2>KAYNAK\u00c7A<\/h2>\r\nOECD (2013a) <a href=\"http:\/\/skills.oecd.org\/OECD_Skills_Outlook_2013.pdf\">OECD Skills Outlook: First Results from the Survey of Adult Skills<\/a> Paris: OECD.\r\n\r\nOECD (2013b) <a href=\"http:\/\/www.oecd.org\/daf\/competition\/Knowledge-based-capital-%20KeyFindings2013.pdf\">Competition Policy and Knowledge-Based Capita<\/a>l Paris: OECD.\r\n\r\nOntario (2012) <a href=\"http:\/\/www.tcu.gov.on.ca\/pepg\/publications\/DiscussionStrengtheningOntarioPSE.pdf\">Strengthening Ontario\u2019s Centres of Creativity, Innovation and Knowledge<\/a> Toronto ON: Ministry of Training, Colleges and Universities.","rendered":"<figure id=\"attachment_20\" aria-describedby=\"caption-attachment-20\" style=\"width: 399px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1.jpg\" alt=\"\" width=\"399\" height=\"298\" class=\"wp-image-20 size-full\" srcset=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1.jpg 399w, https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1-300x224.jpg 300w, https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1-65x49.jpg 65w, https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1-225x168.jpg 225w, https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.1-350x261.jpg 350w\" sizes=\"auto, (max-width: 399px) 100vw, 399px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20\" class=\"wp-caption-text\">\u015eekil 1.1.1 Dijital \u00c7a\u011fda \u00d6\u011frenme<br \/>Resim: \u00a9 CC Duncan Campbell, 2012<\/figcaption><\/figure>\n<hr \/>\n<h2>1.1.1 D\u0130J\u0130TAL \u00c7A\u011e<\/h2>\n<p>\u0130\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z dijital \u00e7a\u011fda, teknolojiyle \u00e7evrelenmi\u015f bir haldeyiz\u2026 Hatta tabir yerindeyse, bo\u011faz\u0131m\u0131za kadar teknolojinin i\u00e7erisine batm\u0131\u015f durumday\u0131z. Dahas\u0131, teknolojik de\u011fi\u015fimin h\u0131z\u0131 hi\u00e7bir \u015fekilde yava\u015flama belirtisi g\u00f6stermiyor. Teknoloji, ekonomide yaratt\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fimlerin yan\u0131 s\u0131ra birbirimizle nas\u0131l ileti\u015fim kurdu\u011fumuzu, nas\u0131l etkile\u015fimde bulundu\u011fumuzu ve giderek nas\u0131l \u00f6\u011frendi\u011fimizi de \u015fekillendiriyor. Ancak e\u011fitim kurumlar\u0131m\u0131z b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ba\u015fka bir \u00e7a\u011f i\u00e7in in\u015fa edilmi\u015f: Dijital bir \u00e7a\u011fdan \u00e7ok end\u00fcstriyel bir \u00e7a\u011f i\u00e7in\u2026<\/p>\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla, \u00f6\u011fretmenlerin ve t\u00fcm e\u011fitmenlerin son derece \u00f6nemli bir de\u011fi\u015fimle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek yanl\u0131\u015f olmaz. Derslerimizi veya programlar\u0131m\u0131z\u0131 bitiren \u00f6\u011frencilerimizi giderek daha de\u011fi\u015fken, daha belirsiz ve daha karma\u015f\u0131k bir hal alan gelece\u011fe uygun \u015fekilde yeti\u015ftirdi\u011fimizi nas\u0131l garanti edece\u011fiz? \u00d6\u011fretim y\u00f6ntemlerimizde (ve kurumlar\u0131m\u0131z i\u00e7erisinde) neleri korumaya devam etmeliyiz veya neleri de\u011fi\u015ftirmeliyiz?<\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu sorulara yan\u0131t bulmak amac\u0131yla, bu kitapta:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7lerinin yeniden de\u011ferlendirilmesine yol a\u00e7an temel de\u011fi\u015fiklikler tart\u0131\u015f\u0131lmakta,<\/li>\n<li>farkl\u0131 bilgi anlay\u0131\u015flar\u0131 ve bu anlay\u0131\u015flarla ba\u011flant\u0131l\u0131 farkl\u0131 \u00f6\u011fretim y\u00f6ntemleri tan\u0131mlanmakta,<\/li>\n<li>teknolojinin anahtar \u00f6zellikleri \u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7leri temelinde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmekte,<\/li>\n<li>\u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme s\u00fcre\u00e7lerinde kullan\u0131lacak medya ve teknolojiler aras\u0131nda se\u00e7im yapabilmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6neriler sunulmakta, ve<\/li>\n<li>dijital \u00e7a\u011fda nitelikli bir e\u011fitim-\u00f6\u011fretim i\u00e7in stratejiler \u00f6nerilmektedir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu b\u00f6l\u00fcmde, nas\u0131l \u00f6\u011fretmemiz gerekti\u011fini tekrar ele almam\u0131za bizi zorlayan temel geli\u015fmelerden baz\u0131lar\u0131na de\u011finmekle i\u015fe ba\u015flayaca\u011f\u0131m.<\/p>\n<h2>1.1.2 \u0130\u015e\u0130N DE\u011e\u0130\u015eEN DO\u011eASI<\/h2>\n<p>Kurumlar\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 m\u00fccadele alanlar\u0131ndan biri, esas itibariyle ger\u00e7ekten \u00f6nemlidir: Talep art\u0131\u015f\u0131 (\u00f6zellikle de y\u00fcksek\u00f6\u011fretime y\u00f6nelik talebin art\u0131\u015f\u0131). \u015eekil 1.1.2, bilginin ekonomik kalk\u0131nma i\u00e7erisinde yeni i\u015f alanlar\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131nda sahip oldu\u011fu rol\u00fcn ne kadar artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<hr \/>\n<figure id=\"attachment_18\" aria-describedby=\"caption-attachment-18\" style=\"width: 400px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.2-e1510751552297.png\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"264\" class=\"wp-image-18 size-full\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-18\" class=\"wp-caption-text\">\u015eekil 1.1.2: \u0130\u015f g\u00fcc\u00fc i\u00e7erisindeki bilgi bile\u015feni<\/figcaption><\/figure>\n<hr \/>\n<p>Bu \u015fekil, asl\u0131nda daha \u00e7ok sembolik bir \u015fekil\u2026 \u015eekildeki a\u00e7\u0131k mavi dairelerin her biri, istihdam sekt\u00f6r\u00fcndeki i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fc temsil ediyor. Bu mavi daireler, ve tabii dolay\u0131s\u0131yla o sekt\u00f6r i\u00e7erisindeki bilgi i\u015f\u00e7ilerinin oran\u0131, \u00fclkeye ba\u011fl\u0131 olarak daha b\u00fcy\u00fck veya daha k\u00fc\u00e7\u00fck olabilir. Ancak en az\u0131ndan geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ve ekonomik olarak geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bilgi bile\u015feni h\u0131zla b\u00fcy\u00fcmektedir: Yani kas g\u00fcc\u00fcne gereksinim azalmakta, beyin g\u00fcc\u00fc gereksinimi artmaktad\u0131r (bkz. OECD, 2013a). Ekonomik olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bilgi anlam\u0131nda avantaj elde eden \u015firketlerin ve sekt\u00f6rlerin rekabet avantajlar\u0131n\u0131n da artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor (OECD, 2013b). Ger\u00e7ekten de, bilgi i\u015f\u00e7ilerinin kendi istihdam olanaklar\u0131n\u0131 genellikle kendilerinin yaratt\u0131klar\u0131na ve kurduklar\u0131 \u015firketlerle, mezun olmadan \u00f6nce var olmayan yepyeni \u00fcr\u00fcn ve hizmetleri sa\u011flad\u0131klar\u0131na tan\u0131k oluyoruz.<\/p>\n<p>E\u011fitim-\u00f6\u011fretim a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise, daha \u00f6nceleri manuel olan becerilerin i\u00e7erisindeki bilgi bile\u015feninin giderek b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc ve en b\u00fcy\u00fck etkinin mesleki ve teknik e\u011fitim sistemi i\u00e7erisinde yer alan e\u011fitmenler ve \u00f6\u011frenciler \u00fczerinde olaca\u011f\u0131 tahmin ediliyor. \u00d6zellikle de s\u0131hhi tesisat\u00e7\u0131, kaynak ustas\u0131, elektrik\u00e7i, araba tamircisi gibi \u2018esnafl\u0131k\u2019 yapan bireylerin, mesleklerinin gerektirdi\u011fi el becerilerine ek olarak bilgi teknolojisi (BT) konusunda bilgi sahibi ve problem \u00e7\u00f6zebilen serbest meslek uzmanlar\u0131 haline gelmeleri gerekiyor.<\/p>\n<p>Bilgi temelli bir i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n bir di\u011fer sonucu da, daha y\u00fcksek e\u011fitim d\u00fczeyine sahip daha fazla say\u0131da insan g\u00fcc\u00fcne gereksinim duyulmas\u0131d\u0131r. Bu da, \u00fcniversite mezunu, nitelikli \u00e7al\u0131\u015fanlara olan talebi art\u0131racakt\u0131r. Ancak, \u00fcniversite mezunlar\u0131ndan beklenen bilgi ve becerilerin t\u00fcr\u00fc de de\u011fi\u015fmektedir.<\/p>\n<h2>1.1.3 B\u0130LG\u0130 \u0130\u015e\u00c7\u0130LER\u0130<\/h2>\n<p>Dijital \u00e7a\u011fda bilgi i\u015f\u00e7ilerinin ortak \u00f6zellikleri a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:<\/p>\n<ul>\n<li>Genellikle 10\u2019dan az \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olan k\u00fc\u00e7\u00fck \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/li>\n<li>Kendilerine ait bir i\u015fleri vard\u0131r veya kendi kendilerinin patronudurlar. Hatta bazen daha \u00f6nceden var olmayan ancak sekt\u00f6rde bir gereksinim oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp, o gereksinime yan\u0131t vermek \u00fczere kendi yaratt\u0131klar\u0131 bir i\u015fleri vard\u0131r.<\/li>\n<li>Genellikle s\u00f6zle\u015fmeli olarak veya ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar, b\u00f6ylece s\u0131k s\u0131k i\u015f de\u011fi\u015ftirirler.<\/li>\n<li>Yapt\u0131klar\u0131 i\u015f, piyasadaki de\u011fi\u015fimlere ve teknolojik geli\u015fmelere g\u00f6re zaman i\u00e7erisinde de\u011fi\u015fir; dolay\u0131s\u0131yla, i\u015flerinin yap\u0131land\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilgi temelinin de h\u0131zla de\u011fi\u015fti\u011fini s\u00f6yleyebiliriz.<\/li>\n<li>Dijital olarak zeki veya en az\u0131ndan yetkindirler. Dijital teknolojiler, i\u015flerinin temel bir unsurudur.<\/li>\n<li>Genelde kendilerine ait veya k\u00fc\u00e7\u00fck \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131ndan, birden fazla role sahiptirler: pazarlamac\u0131, tasar\u0131mc\u0131, sat\u0131\u015f eleman\u0131, muhasebeci, i\u015f y\u00f6neticisi, teknik destek gibi\u2026<\/li>\n<li>\u0130\u015f yapmak ve \u00e7al\u0131\u015fma alanlar\u0131ndaki trendlere ayak uydurmak i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde informal sosyal a\u011flara ba\u011fl\u0131d\u0131rlar.<\/li>\n<li>Bulunduklar\u0131 yeri korumalar\u0131 i\u00e7in s\u00fcrekli \u00f6\u011frenmeleri gerekir. Dahas\u0131, \u00f6\u011frenme s\u00fcrecini de kendilerinin y\u00f6netmesi beklenir.<\/li>\n<li>Hepsinden \u00f6te, esnek olmalar\u0131 ve \u00e7evrelerindeki h\u0131zla de\u011fi\u015fen ko\u015fullara uyum sa\u011flamalar\u0131 gerekir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>A\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir ki, bir\u00e7ok mezunun 10 y\u0131l gibi bir s\u00fcre sonra ne yap\u0131yor olaca\u011f\u0131n\u0131 kesin olarak \u00f6ng\u00f6rmek \u00e7ok da kolay de\u011fildir. T\u0131p, hem\u015firelik veya m\u00fchendislik gibi net profesyonel s\u0131n\u0131rlar\u0131 olan alanlarda bile, bilgi temeli ve \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 h\u0131zl\u0131 bir de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7erisine girebilmektedir. Yine de, Konu 1.2\u2019de g\u00f6rece\u011fimiz gibi kesin olarak ne yap\u0131yor olacaklar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6remesek bile, b\u00f6yle bir ortamda ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek ve ba\u015far\u0131l\u0131 olmak i\u00e7in hangi becerilere sahip olmalar\u0131 gerekti\u011fini tahmin etmek elbette m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>\u0130\u015f g\u00fcc\u00fcnde olmas\u0131 gereken bilgi ve beceri d\u00fczeyi giderek y\u00fckseldi\u011finden, gereken becerileri \u00f6ng\u00f6rebilmek y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sekt\u00f6r\u00fc i\u00e7in olduk\u00e7a iyi bir haber\u2026 Bunun sonucu olarak, bilgi temelli i\u015flerin gerektirdi\u011fi bilgi ve beceri talebini kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde inan\u0131lmaz bir a\u00e7\u0131l\u0131m ya\u015fan\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Kanada\u2019n\u0131n Ontario eyaletinde lise e\u011fitimini tamamlayanlar\u0131n yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 60\u2019\u0131n\u0131n halihaz\u0131rda bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim program\u0131na kay\u0131tl\u0131 oldu\u011funu, ancak yerel y\u00f6netimin bu oran\u0131 y\u00fczde 70\u2019lere \u00e7\u0131kararak eyaletteki daha geleneksel imalat i\u015flerinde ya\u015fanan kayb\u0131 telafi etmek istedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz (Ontario, 2012). Bu, \u00fcniversitelere ve y\u00fcksekokullara devam edecek \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131n\u0131n artaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.<\/p>\n<figure id=\"attachment_19\" aria-describedby=\"caption-attachment-19\" style=\"width: 400px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2016\/07\/Ch-1.1.3-e1510751629918.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"184\" class=\"wp-image-19 size-full\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-19\" class=\"wp-caption-text\">\u015eekil 1.1.3 Video animasyon uzman\u0131: tipik bir bilgi i\u015f\u00e7isi. Foto\u011fraf: Elaine Thompson\/Associated Press, 2007.<\/figcaption><\/figure>\n<hr \/>\n<div class=\"textbox exercises\">\n<h3 itemprop=\"educationalUse\">Etkinlik 1.1 Beceriler Hakk\u0131nda D\u00fc\u015f\u00fcnelim<\/h3>\n<ol>\n<li>Sizin \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131n\u0131zdan mezun olanlar daha \u00e7ok ne t\u00fcr i\u015flerde istihdam ediliyorlar? Bu i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015fabilmeleri i\u00e7in sahip olmalar\u0131 gereken beceriler nelerdir? Bu mesle\u011fe ait bilgi ve beceri bile\u015fenleri son 20 y\u0131lda nas\u0131l bir de\u011fi\u015fim ge\u00e7irdi?<\/li>\n<li>Okul \u00e7evreniz d\u0131\u015f\u0131ndaki arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131 ve aile \u00fcyelerinizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Okuldayken veya \u00fcniversitedeyken ihtiya\u00e7 duymad\u0131klar\u0131, hatta i\u015f ya\u015famlar\u0131nda 20 sene \u00f6nce ihtiya\u00e7 duymad\u0131klar\u0131 ancak \u015fimdi sahip olmalar\u0131 gereken ne t\u00fcr bilgi ve beceriler var? (Bu sorunun yan\u0131t\u0131n\u0131 onlarla konu\u015farak \u00f6\u011frenebilirsiniz.)<\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<h2>KAYNAK\u00c7A<\/h2>\n<p>OECD (2013a) <a href=\"http:\/\/skills.oecd.org\/OECD_Skills_Outlook_2013.pdf\">OECD Skills Outlook: First Results from the Survey of Adult Skills<\/a> Paris: OECD.<\/p>\n<p>OECD (2013b) <a href=\"http:\/\/www.oecd.org\/daf\/competition\/Knowledge-based-capital-%20KeyFindings2013.pdf\">Competition Policy and Knowledge-Based Capita<\/a>l Paris: OECD.<\/p>\n<p>Ontario (2012) <a href=\"http:\/\/www.tcu.gov.on.ca\/pepg\/publications\/DiscussionStrengtheningOntarioPSE.pdf\">Strengthening Ontario\u2019s Centres of Creativity, Innovation and Knowledge<\/a> Toronto ON: Ministry of Training, Colleges and Universities.<\/p>\n","protected":false},"author":43,"menu_order":1,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-306","chapter","type-chapter","status-publish","hentry"],"part":3,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/306","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/users\/43"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=306"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/306\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1187,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/306\/revisions\/1187"}],"part":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/3"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/306\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=306"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=306"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=306"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=306"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}