- \r\n \t
- \u00f6\u011frenci demografisi;<\/li>\r\n \t
- eri\u015fim; ve<\/li>\r\n \t
- \u00f6\u011frencilerin nas\u0131l \u00f6\u011frendi\u011fine ili\u015fkin farkl\u0131l\u0131klar.<\/li>\r\n<\/ul>\r\n
8.2.1 \u00d6\u011frenci demografisi<\/h2>\r\nKitlesel y\u00fcksek\u00f6\u011fretimden kaynaklanan en temel de\u011fi\u015fimlerden biri, \u00fcniversitelerde g\u00f6rev yapan e\u011fitmenlerin \u00e7ok farkl\u0131 ve \u00e7e\u015fitli bir \u00f6\u011frenci profiliyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fudur. Giderek artan bu \u00e7e\u015fitlilik, yaln\u0131zca y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde g\u00f6rev yapan e\u011fitmenler i\u00e7in de\u011fil t\u00fcm \u00f6\u011fretmenler i\u00e7in bir m\u00fccadele alan\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Y\u00fcksek\u00f6\u011fretim d\u00fczeyindeki e\u011fitmenlerin tek bir ders i\u00e7erisinde yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirerek \u00f6\u011frencilerin t\u00fcm farkl\u0131l\u0131klar\u0131na yan\u0131t vermeleri \u00e7ok yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen bir durum de\u011fildir. Bununla birlikte, giderek artan \u00f6\u011frenci \u00e7e\u015fitlili\u011fi nedeniyle, art\u0131k t\u00fcm derslerin geni\u015f bir yelpazede farkl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar ve \u00f6\u011frenme yollar\u0131 dikkate al\u0131narak geli\u015ftirilmesi gerekmektedir.\r\n\r\n\u00d6zellikle de, hedef kitlenin gereksinimleri konusunda a\u00e7\u0131k ve net olunmal\u0131d\u0131r. Liseden \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim kurumuna kaydolan birinci ve ikinci s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencilerinin, ilk senelerde \u00fcniversite d\u00fczeyinde \u00e7al\u0131\u015fma yapmak konusunda daha fazla deste\u011fe gereksinimi vard\u0131r. Bu \u00f6\u011frenciler hen\u00fcz ba\u011f\u0131ms\u0131z birer \u00f6\u011frenen olmayabilece\u011finden, yaln\u0131zca teknoloji kullanarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve \u00f6\u011frenmelerini beklemek hata olacakt\u0131r. Ancak, elbette ki, bu s\u00fcre\u00e7te s\u0131n\u0131fi\u00e7i \u00f6\u011fretimi desteklemek amac\u0131yla teknoloji olduk\u00e7a faydal\u0131 olabilecektir. \u00d6zellikle de y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011fretime alternatif bir yakla\u015f\u0131m olarak, a\u015famal\u0131 bir \u015fekilde ba\u015flat\u0131larak \u00f6\u011frencileri daha ilerde ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00f6\u011frenmeye haz\u0131rlayacak \u015fekilde sa\u011flan\u0131rsa...\r\n\r\nDi\u011fer taraftan, daha \u00f6nce y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sisteminde yer alm\u0131\u015f ancak mevcut durumda i\u015fg\u00fcc\u00fcne dahil \u00f6\u011frenciler i\u00e7in, teknoloji kullanarak tamamen uzaktan verilen bir program \u00e7ok daha etkili ve ilgi \u00e7ekici olacakt\u0131r. Bu \u00f6\u011frenciler \u00e7al\u0131\u015fma becerilerini halihaz\u0131rda geli\u015ftirmi\u015f, bir aile ya\u015fam\u0131na sahip, toplumun bir \u00fcyesi olan ve bu \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n esnekli\u011fini tercih ve takdir edecek profile sahiptir.\r\n\r\n\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve d\u00f6rd\u00fcnci s\u0131n\u0131f lisans \u00f6\u011frencileri ise, y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011fretim ile \u00e7evrimi\u00e7i \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir araya geldi\u011fi harmanlanm\u0131\u015f \u00f6\u011frenme ortamlar\u0131n\u0131 ve hatta bir veya iki tamamen \u00e7evrimi\u00e7i ders almay\u0131 isteyebileceklerdir. \u00d6zellikle de y\u00fcz y\u00fcze derslerin kontenjanlar\u0131 dolmu\u015fsa veya \u00f6\u011frenciler masraflar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in yar\u0131 zamanl\u0131 bir i\u015fte \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlarsa, \u00e7evrimi\u00e7i teknolojilerin deste\u011fini tercih edeceklerdir.\r\n\r\nSon olarak, bir s\u0131n\u0131f i\u00e7erisinde veya bir grup i\u00e7erisinde yer alan \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda \u00f6nceden sahip olunan bilgiler, dil becerileri ve \u00e7al\u0131\u015fma stilleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131klar olacakt\u0131r. Medya ve teknolojinin ak\u0131lc\u0131 kullan\u0131m\u0131, bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rabilecektir. Dolay\u0131s\u0131yla, bir kez daha belirtmek gerekir ki, \u00f6\u011frencilerinizi tan\u0131mak ve \u00f6\u011frencilerinize ili\u015fkin bu bilgiyi medya ve teknoloji se\u00e7imini yaparken akl\u0131n\u0131zda tutmak son derece \u00f6nemlidir. Bu hususu, B\u00f6l\u00fcm 9'da daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak tart\u0131\u015faca\u011f\u0131z.\r\n
8.2.2 Eri\u015fim<\/h2>\r\nTeknoloji se\u00e7imine ili\u015fkin karar verirken dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z unsurlar\u0131n belki de en belirleyicisi eri\u015fimdir. Bir teknoloji veya medya t\u00fcr\u00fc e\u011fitsel a\u00e7\u0131dan ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc olursa olsun, \u00f6\u011frenciler o teknolojiye veya medya t\u00fcr\u00fcne eri\u015femiyorlarsa o teknolojiyi kullanarak \u00f6\u011frenemezler. \u00d6rne\u011fin video yay\u0131n\u0131 kamp\u00fcs d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6\u011frencilerin dersleri takip etmesi i\u00e7in harika bir ara\u00e7 olabilir, ancak \u00f6\u011frencinin evde \u0130nternet eri\u015fimi yoksa veya ders videosunu indirmek veya seyretmek i\u00e7in bir g\u00fcnl\u00fck har\u00e7l\u0131\u011f\u0131n\u0131 harcamak zorundaysa o teknoloji eri\u015filebilir de\u011fildir. Eri\u015fim zorlu\u011fu, \u00f6zellikle de geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde gKA\u00c7D'lerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlamaktad\u0131r. Potansiyel \u00f6\u011frencilerin \u0130nternet veya mobil cihaz eri\u015fimi olsa da, ki be\u015f milyar insan\u0131n halen daha yoktur, tek bir YouTube videosunun indirilmesi bir \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n bir g\u00fcnl\u00fck \u00fccretine bedeldir. Bkz.\u00a0Marron, Missen and Greenberg, 2014<\/a>.\r\n\r\n\u00d6\u011fretim amac\u0131yla bilgisayar, tablet veya mobil telefon kullanmak isteyen t\u00fcm \u00f6\u011fretmenlerin kendilerine \u015fu sorular\u0131 sormas\u0131 gerekir:\r\n
- \r\n \t
- \u00d6\u011frencilerin bilgisayara, tablet bilgisayara veya mobil telefona eri\u015fimleri ile ilgili olarak okulun kurumsal politikas\u0131 nedir?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frenciler istedikleri herhangi bir cihaz\u0131 kullanabilirler mi yoksa okulun destekledi\u011fi s\u0131n\u0131rl\u0131 bir cihaz listesi var m\u0131?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011fretim amac\u0131yla se\u00e7ilen medya t\u00fcr\u00fc veya yaz\u0131l\u0131m, \u00f6\u011frencilerin kullanabilece\u011fi cihazlar\u0131n t\u00fcm\u00fcyle uyumlu mu?<\/li>\r\n \t
- Varolan a\u011f altyap\u0131s\u0131 ilave \u00f6\u011frencilerin y\u00fck\u00fcn\u00fc kald\u0131rmaya yeterli mi?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frencilerinizden bu cihazlar\u0131 kullanmalar\u0131n\u0131 istedi\u011finizi okuldan birinin bilmesi gerekli mi?<\/li>\r\n<\/ul>\r\n\u00d6\u011frencilerden kendi cihazlar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131fa getirmeleri isteniyorsa (ki giderek daha mant\u0131kl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak g\u00f6r\u00fcnmektedir), \u00f6\u011fretmenler kendilerine \u015fu sorular\u0131 sormal\u0131d\u0131r:\r\n
- \r\n \t
- Ne t\u00fcr bir cihaza gereksinimleri var: Evde \u0130nternet ba\u011flant\u0131s\u0131 olan bir cihaz m\u0131, \u00f6\u011frencilerin okula getirebilecekleri ta\u015f\u0131nabilir bir cihaz m\u0131, yoksa hem evde hem okulda kullanabilecekleri t\u00fcrde bir cihaz m\u0131?<\/li>\r\n \t
- Cihazlar\u0131nda ne t\u00fcr uygulamalar y\u00fcklemeleri ve \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmalar\u0131 gerekiyor?<\/li>\r\n \t
- T\u00fcm derslerde ayn\u0131 cihaz\u0131 kullanabilecekler mi, yoksa farkl\u0131 dersler i\u00e7in farkl\u0131 cihazlara, uygulamalara veya yaz\u0131l\u0131mlara m\u0131 ihtiya\u00e7lar\u0131 olacak?<\/li>\r\n \t
- Cihazlar\u0131 ve cihazlara y\u00fckl\u00fc uygulamalar\u0131 kullanabilmek i\u00e7in \u00f6\u011frencilerin hangi becerilere sahip olmas\u0131 gerekir?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frenciler bu becerilere sahip de\u011filse, bu becerileri \u00f6\u011frenmeleri gerekecek mi? Ders i\u00e7erisinde bu becerileri \u00f6\u011frenmeleri i\u00e7in onlara zaman verilecek mi?<\/li>\r\n<\/ul>\r\nBir derse veya programa kay\u0131t yapt\u0131rmadan \u00f6nce \u00f6\u011frencilerin (ve e\u011fitmenin) bu sorular\u0131n yan\u0131t\u0131n\u0131 biliyor olmas\u0131 gerekmektedir. Bu sorulara yan\u0131t verebilmek i\u00e7in, hem siz hem de b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz veya okulunuz \u00f6\u011frencilerin bu cihazlar\u0131 neden kullanaca\u011f\u0131n\u0131 bilmelidir. Ge\u00e7ici veya ihtiyari bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmak i\u00e7in \u00f6\u011frencilere diz\u00fcst\u00fc bilgisayar ald\u0131rman\u0131n bir mant\u0131\u011f\u0131 yoktur. Bu nedenle, e\u011fitmen olarak \u00f6nceden bir planlama yaparak a\u015fa\u011f\u0131daki sorulara yan\u0131t verebilmeniz gerekir:\r\n
- \r\n \t
- \u00d6\u011frenme a\u00e7\u0131s\u0131ndan, \u00f6\u011frencilerin belirli bir cihaz\u0131 kullanmas\u0131n\u0131n nas\u0131l bir avantaj\u0131 olacakt\u0131r?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frenciler sizin dersinizde o cihaz\u0131 kullanarak nas\u0131l bir \u00e7al\u0131\u015fma yapacaklar?<\/li>\r\n \t
- O \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yapmak i\u00e7in bir cihaz kullanmalar\u0131na gerek var m\u0131, yoksa cihaz kullanmadan da \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yapabilirler mi? Dersin \u00f6l\u00e7me-de\u011ferlendirmesi, o cihaz\u0131n kullan\u0131m\u0131yla ne kadar ba\u011flant\u0131l\u0131?<\/li>\r\n<\/ul>\r\nOkulunuzda \u00f6\u011frencilerin teknolojiye eri\u015fimini d\u00fczenleyen bir teknoloji kullan\u0131m politikas\u0131 olmas\u0131 i\u015finize yarayacakt\u0131r (bkz. B\u00f6l\u00fcm 8.7<\/a>). Okulun sizin kullanmak istedi\u011finiz teknolojileri destekleyen bir altyap\u0131s\u0131 veya o teknolojilere dair bir politikas\u0131 yoksa, i\u015finiz zorla\u015facakt\u0131r.\r\n\r\nTeknolojiye eri\u015fim ve teknoloji se\u00e7imi sorusunun yan\u0131t\u0131, hem kurumun vizyonu ve olanaklar\u0131na hem de sizin ki\u015fisel e\u011fitim ama\u00e7lar\u0131n\u0131za ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin, \u00f6\u011frenci se\u00e7iminde titiz olan elit \u00fcniversiteler \u00f6\u011frencilerinin kendi cihazlar\u0131n\u0131 kullanmalar\u0131n\u0131 isteyebilir ve maddi durumu iyi olmayan ve s\u00f6z konusu cihaz\u0131n al\u0131m\u0131nda zorlanabilecek az say\u0131da \u00f6\u011frenciye mali destek verebilir. Buna kar\u015f\u0131n kurumun vizyonu geleneksel e\u011fitim kurumlar\u0131na eri\u015fimi olmayan, savunmas\u0131z sosyal gruplara mensup, i\u015fsiz, d\u00fc\u015f\u00fck gelirli, asgari \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fan veya mesle\u011finde ilerlemek i\u00e7in ilave e\u011fitim-\u00f6\u011fretime ihtiya\u00e7 duyan ki\u015filere eri\u015fmekse, o zaman bu ki\u015filerin s\u00f6z konusu teknolojilere eri\u015fiminin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya ki\u015filerin bu teknolojileri kullanmaya istekli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmek \u00f6nemli olacakt\u0131r. Bir kurumun politikas\u0131 o kurumdan ders almak isteyen herkese a\u00e7\u0131k eri\u015fim sa\u011flamak ise, \u00f6\u011frencilerin evinde belli cihazlar\u0131n var olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir.\r\n\r\nDikkate al\u0131nmas\u0131 gereken di\u011fer bir unsur da, engelli \u00f6\u011frencilerdir. Farkl\u0131 engel gruplar\u0131na y\u00f6nelik olarak, metin tabanl\u0131 (i\u015fitme engelliler i\u00e7in) ya da ses tabanl\u0131 (g\u00f6rme engelliler i\u00e7in) alternatif se\u00e7enekler sunulmas\u0131 gerekebilir. Neyse ki, Evrensel Tasar\u0131m standartlar\u0131 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda varolan yerle\u015fmi\u015f standartlar ve uygulamalar bulunmaktad\u0131r. Evrensel Tasar\u0131m \u015f\u00f6yle tan\u0131mlanmaktad\u0131r:\r\n
\r\n
\u00d6\u011frenme Ama\u00e7l\u0131 Evrensel Tasar\u0131m, \u00f6\u011fretimin \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011frenci gruplar\u0131n\u0131n gereksinimlerine yan\u0131t verecek \u015fekilde tasarlanmas\u0131d\u0131r. Evrensel tasarlanan dersler, bilgi aktar\u0131m\u0131nda birden fazla yol kullanmak ve \u00f6\u011frenmeyi de\u011ferlendirirken esnek y\u00f6ntemler i\u015fe ko\u015fmak suretiyle t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin gereksinimlerine yan\u0131t vermeyi ama\u00e7lar. \u00d6\u011frenme Ama\u00e7l\u0131 Evrensel Tasar\u0131m, \u00f6\u011frencilerin ilgilerine y\u00f6nelik olarak da \u00e7e\u015fitli yol ve y\u00f6ntemler kullan\u0131r. Evrensel tasarlanan dersler, belirli bir \u00f6\u011frenci grubu veya engel grubu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek haz\u0131rlanan dersler de\u011fildir. Aksine, \u00e7ok daha geni\u015f kapsaml\u0131 bir grubun \u00f6\u011frenme ihtiya\u00e7lar\u0131na yan\u0131t vermek \u00fczere tasarlan\u0131rlar.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n
Brokop, F. (2008)<\/p>\r\n
\u00d6\u011frenme ve \u00f6\u011fretmeyi destekleyen bir birime sahip olan kurumlar\u0131n \u00e7o\u011fu, derslerin evrensel tasar\u0131m standartlar\u0131na uyumlu olmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131nda \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131na destek verirler. \u00d6rne\u011fin BCcampus'de, eri\u015filebilirlik standartlar\u0131na uygun web tabanl\u0131 materyaller haz\u0131rlamaya y\u00f6nelik \u00e7ok faydal\u0131 bir rehber<\/a>\u00a0bulunmaktad\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde Norquest ve eCampus Alberta da,\u00a0engelli ki\u015filerin eri\u015febilece\u011fi \u00e7evrimi\u00e7i materyallerin haz\u0131rlanmas\u0131na y\u00f6nelik daha detayl\u0131 bir rehber<\/a>\u00a0yay\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
8.2.3 Teknoloji destekli \u00f6\u011frenmeyle ilgili farkl\u0131l\u0131klar<\/h2>\r\nFarkl\u0131 \u00f6\u011frencilerin farkl\u0131 t\u00fcrdeki medya veya teknolojiye ili\u015fkin farkl\u0131 tercihleri olabilece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00d6\u011fretim tasar\u0131m\u0131, bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 gereksinime yan\u0131t verecektir. \u00d6rne\u011fin e\u011fer \u00f6\u011frenciler 'g\u00f6rsel' \u00f6\u011frenenlerse \u00f6\u011frencilere \u015femalar ve \u00e7izimler sa\u011flanacak, i\u015fitsel \u00f6\u011frencilerse ders anlat\u0131mlar\u0131 ve ses dosyalar\u0131 kullan\u0131lacakt\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, bask\u0131n \u00f6\u011frenme stillerinin belirlenmesinin medya ve teknoloji se\u00e7imi i\u00e7in bize g\u00fc\u00e7l\u00fc kriterler verdi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. Tabii ki her\u015fey bu kadar basit de\u011fil...\r\n\r\n\u00d6\u011frenme stilleri ve \u00f6\u011fretim materyallerinin tasar\u0131m\u0131 \u00fczerine yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ele ald\u0131\u011f\u0131 incelemesinde McLoughlin (1999), \u00f6\u011fretimin hem bili\u015fsel-alg\u0131sal \u00f6\u011frenme stillerindeki hem de Kolb'un (1984) ya\u015fant\u0131sal \u00f6\u011frenme d\u00f6ng\u00fcs\u00fcndeki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 gidermek \u00fczere tasarlanabilece\u011fi sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r. Birka\u00e7 y\u0131l s\u00fcreyle Myers-Briggs envanteri kullan\u0131larak Missouri-Columbia \u00dcniversitesi'ne yeni ba\u015flayan \u00f6\u011frencilerle yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmada\u00a0\u00a0(Schroeder, 1993), yeni \u00f6\u011frencilerin somut d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc ve soyut kavramlardan ya da belirsizlik halinden rahats\u0131z olduklar\u0131 bulunmu\u015ftur.\r\n\r\nBununla birlikte, \u00fcniversite e\u011fitiminin \u00f6nemli bir i\u015flevinin soyut d\u00fc\u015f\u00fcnme becerilerini geli\u015ftirmek ve \u00f6\u011frencilerin karma\u015f\u0131kl\u0131k ve belirsizlikle ba\u015fa \u00e7\u0131kmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. Perry (1984), y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde \u00f6\u011frenmenin geli\u015fimsel bir s\u00fcre\u00e7 oldu\u011funu ifade etmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla, bir\u00e7ok \u00f6\u011frencinin \u00fcniversiteye bu t\u00fcr 'akademik' becerilerden yoksun olarak girmesi s\u00fcrpriz de\u011fildir. Asl\u0131nda, \u00f6\u011frenme stillerinin ve \u00f6\u011frenenler aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131n s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lmas\u0131nda kullan\u0131lan di\u011fer y\u00f6ntemlerin medya ve teknoloji se\u00e7imi ve kullan\u0131m\u0131nda uygulanmas\u0131nda \u00f6nemli s\u0131k\u0131nt\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0Laurillard (2001) \u00f6\u011frenme stillerine soyut olarak bakman\u0131n bir fayda sa\u011flamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir. \u00d6\u011frenme, ba\u011flam i\u00e7erisinde ele al\u0131nmal\u0131 ve de\u011ferlendirilmelidir. Bir konu alan\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnme becerilerinin di\u011fer bir konu alan\u0131na aktar\u0131lmas\u0131 her zaman ba\u015far\u0131yla sonu\u00e7lanmayabilir. D\u00fc\u015f\u00fcnmenin, farkl\u0131 konu alanlar\u0131nda \u00f6zel farkl\u0131 yollar\u0131 vard\u0131r. \u00d6rne\u011fin fen bilimlerinin mant\u0131ksal-rasyonel d\u00fc\u015f\u00fcnce adamlar\u0131n\u0131n her zaman d\u00fc\u015f\u00fcnceli e\u015fler veya iyi edebiyat ele\u015ftirmenleri olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyemeyiz.\r\n\r\n\u00dcniversite e\u011fitiminin bir k\u0131sm\u0131 da, belli bir konu alan\u0131 i\u00e7erisindeki bask\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnme bi\u00e7imlerini anlamak ve m\u00fcmk\u00fcnse sorgulamakt\u0131r. \u00d6\u011frenci merkezli \u00f6\u011fretim \u00f6nemlidir, ancak \u00f6\u011frencilerin bir konu alan\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131nda varolan mant\u0131\u011f\u0131, standartlar\u0131 ve de\u011ferleri anlayabilmesi gerekir. \u00d6\u011frencilerin, ayr\u0131ca, s\u0131n\u0131rlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnmeye itilmesi gerekir. B\u00fct\u00fcn bunlar \u00f6\u011frencilerin tercih etti\u011fi \u00f6\u011frenme stiliyle \u00e7eli\u015febilir. Asl\u0131nda \u00f6\u011fretim y\u00f6nteminin \u00f6\u011frenme stilleriyle e\u015fle\u015ftirilmesinin etkinli\u011fine dair yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00d6rne\u011fin Central Florida \u00dcniversitesi'nden\u00a0Dziuban ve arkada\u015flar\u0131 (2000), Long'un \u00f6\u011frenme stillerinin reaktif davran\u0131\u015f analizini hem y\u00fcz y\u00fcze derslerde hem de Web tabanl\u0131 \u00e7evrimi\u00e7i s\u0131n\u0131flarda uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonunda, \u00f6\u011frenme stillerinin \u00e7evrimi\u00e7i dersleri b\u0131rakmay\u0131 yordad\u0131\u011f\u0131na veya ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00f6\u011frenenlerin di\u011ferleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7evrimi\u00e7i ortamlarda daha ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011funa dair bir bulguya rastlanmam\u0131\u015ft\u0131r.\r\n\r\n\u00d6\u011frenme stillerinin ders tasar\u0131m\u0131na bir rehber olma anlam\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131, \u00f6\u011frencilerin sahip olduklar\u0131 farkl\u0131l\u0131klar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 etmemiz anlam\u0131na gelmez. Ders tasar\u0131m\u0131nda mutlaka \u00f6\u011frencinin oldu\u011fu noktadan ba\u015flamal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle de y\u00fcksek\u00f6\u011fretim d\u00fczeyinde, \u00f6\u011frencileri, ki\u015fisel deneyimlere dayal\u0131 somut \u00f6\u011frenmeden yeni ba\u011flam ve durumlara uygulanabilecek soyut, yans\u0131t\u0131c\u0131 \u00f6\u011frenmeye ta\u015f\u0131mal\u0131y\u0131z. B\u00f6l\u00fcm 7<\/a>'de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi, teknoloji bu anlamda olduk\u00e7a faydal\u0131 olabilir.\r\n\r\nDolay\u0131s\u0131yla, ders tasarlarken ayn\u0131 ders i\u00e7erisinde \u00f6\u011frencilere farkl\u0131 se\u00e7enekler sunmak \u00f6nemlidir. Bunu yapman\u0131n bir yolu dersi \u00e7ok iyi yap\u0131land\u0131rmak suretiyle bir yandan 'temel' bilgiyi b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frencilerin eri\u015fimine uygun hale getirirken di\u011fer yandan yeni veya farkl\u0131 i\u00e7erik aray\u0131\u015f\u0131nda olan \u00f6\u011frencilere de yeterli olana\u011f\u0131 sa\u011flayabilmektir. \u0130\u00e7eri\u011fin metin, \u015fekil, grafik ve video gibi \u00e7e\u015fitli medya t\u00fcrlerinde haz\u0131rlanm\u0131\u015f ve dersin konusuna temel olu\u015fturan ilkelerle do\u011frudan ba\u011flant\u0131l\u0131 somut \u00f6rneklerle bezenmi\u015f olmas\u0131 gerekir. B\u00f6l\u00fcm 10'da da g\u00f6rece\u011fimiz gibi, a\u00e7\u0131k e\u011fitim kaynaklar\u0131n\u0131n giderek daha eri\u015filebilir olmas\u0131, i\u00e7eri\u011fin 'zenginli\u011fi'ni daha olanakl\u0131 ve uygulanabilir hale getirmektedir.\r\n\r\nBenzer \u015fekilde, \u00f6\u011frencilerin ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fi etkinlik yelpazesi de teknoloji sayesinde giderek geni\u015flemektedir: Web \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rma yapmak, kaynaklara eri\u015fip okumak, \u00e7evrimi\u00e7i tart\u0131\u015fma forumlar\u0131na kat\u0131lmak, e\u015fzamanl\u0131 sunumlar yapmak, elektronik portfolyolar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla de\u011ferlendirme yapmak ve \u00e7evrimi\u00e7i grup \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131lmak gibi. Bu etkinliklerin \u00e7e\u015fitlili\u011finin artmas\u0131, farkl\u0131 \u00f6\u011frenci tercih ve gereksinimlerinin de giderek daha fazla kar\u015f\u0131lanmas\u0131na neden olmakta ve \u00f6\u011frencileri ilk ba\u015fta kendilerini rahats\u0131z hissedebildikleri \u00f6\u011frenme yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve etkinliklerine daha \u00e7ok kat\u0131lmaya te\u015fvik etmektedir.\r\n\r\nBu t\u00fcr tasar\u0131m yakla\u015f\u0131mlar\u0131, farkl\u0131 \u00f6\u011frenme stillerine yan\u0131t vermede ayn\u0131 dersin farkl\u0131 bi\u00e7imlerde geli\u015ftirilmesinden daha etkilidir. Zaten, farkl\u0131 \u00f6\u011frenme stilleri i\u00e7in ayn\u0131 dersin farkl\u0131 bi\u00e7imlerinin geli\u015ftirilmesi \u00e7o\u011fu durumda pratik bir uygulama de\u011fildir. Sonu\u00e7 olarak, her \u00f6\u011frenme stili i\u00e7in bir medya t\u00fcr\u00fc kullanmak yerine ders i\u00e7erisinde \u00e7ok \u00e7e\u015fitli medya t\u00fcrlerinin (metin, ses, video, bilgisayar ve \u0130nternet gibi) t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin kullan\u0131m\u0131na sunulmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak daha faydal\u0131 olacakt\u0131r.\r\n\r\nSon olarak, dijital teknolojiler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00f6\u011frenme konusunda \u00f6\u011frenci tercihleri ile ilgili varsay\u0131mda bulunurken dikkatli olunmal\u0131d\u0131r. Mark Prensky ve Don Tapscott gibi teknoloji destek\u00e7ileri, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn 'dijital yerli'lerinin daha \u00f6nceki nesillerden farkl\u0131 oldu\u011funu ve dijital bir evren i\u00e7erisinde ya\u015fayan g\u00fcn\u00fcm\u00fcz \u00f6\u011frencilerinin \u00f6\u011frenmeyi de dijital bir a\u011f i\u00e7erisinde ger\u00e7ekle\u015ftirmeyi tercih etti\u011fini iddia etmektedir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131 \u00f6\u011frencilerin ileri d\u00fczey teknolojilere olan eri\u015fimini hafife alma e\u011filimindedir. \u00d6zellikle de profes\u00f6rlerin genellikle yeni teknolojileri daha ge\u00e7 benimsedi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bu durumun do\u011fru oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Dolay\u0131s\u0131yla, e\u011fer yapabiliyorsan\u0131z, \u00f6\u011frencilerinizin kulland\u0131\u011f\u0131 cihazlar ve teknolojilere ili\u015fkin g\u00fcncel bilgileri edinmeye gayret etmenizi \u00f6nerebilirim.\r\n\r\nDi\u011fer taraftan, b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frencilerin 'dijital okuryazar' olduklar\u0131n\u0131 ve \u00f6\u011fretim ortamlar\u0131nda yeni teknolojilerin kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 talep ettiklerini varsaymak son derece tehlikeli olabilir. Avrupa, Asya, Kuzey Amerika, Avusturalya ve G\u00fcney Afrika'da yer alan \u00fclkelerdeki ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131 da dahil olmak \u00fczere 'dijital yerli'lere dair 200'\u00fcn \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 alanyaz\u0131n taramas\u0131nda\u00a0Jones ve Shao (2011) \u015fu bulgulara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r:\r\n
- \r\n \t
- \u00f6\u011frencilerin dijital medya bilgisi ve kullan\u0131m d\u00fczeyleri birbirinden farkl\u0131d\u0131r;<\/li>\r\n \t
- dijital okuryazarl\u0131k konusunda \u00f6\u011frenciler ve \u00f6\u011fretmenler aras\u0131ndaki fark hala kapat\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r, ancak kapat\u0131lamayacak kadar geni\u015f bir u\u00e7urum da bulunmamaktad\u0131r;<\/li>\r\n \t
- \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerinin, okula ba\u015flarken okulun veya \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131layamayaca\u011f\u0131 teknolojik beklentilere sahip olduklar\u0131na dair yeterli kan\u0131t yoktur;<\/li>\r\n \t
- \u00f6\u011frenciler, iyi yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, iyi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f ve dersin ve program\u0131n i\u00e7erisinde uygun \u015fekilde yerle\u015ftirilmi\u015f olan yeni teknolojilerle desteklenen \u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme stratejilerine olumlu bakmaktad\u0131r; ancak \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda pedagojinin de\u011fi\u015fmesi gerekti\u011fi veya daha geni\u015f bir i\u015fbirli\u011fi gibi bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f talepleri oldu\u011funa dair bir kan\u0131t yoktur;<\/li>\r\n \t
- \u00fcniversite altyap\u0131s\u0131n\u0131n, teknoloji politikalar\u0131n\u0131n ve \u00f6\u011fretim hedeflerinin geli\u015ftirilmesi (veya olu\u015fturulmas\u0131), yeni nesil \u00f6\u011frencilerin taleplerine kar\u015f\u0131l\u0131k vermek \u00fczere zorlama bir eylem de\u011fil \u00fcniversitenin ger\u00e7ekle\u015ftirmek istedi\u011fi do\u011fal bir \u00e7aba olmal\u0131d\u0131r;<\/li>\r\n \t
- \u00a0bulgular, gen\u00e7 \u00f6\u011frencilerin nesilsel bir grup olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131na ve tutarl\u0131 ya da nesilsel, \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir talepte bulunmad\u0131klar\u0131na i\u015faret etmektedir.<\/li>\r\n<\/ul>\r\nBritish Columbia \u00dcniversitesi'ne devam eden lisans\u00fcst\u00fc \u00f6\u011frencilerle \u00f6\u011frenme teknolojileri konusunda yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde, \u00f6\u011frenciler ba\u015far\u0131lar\u0131na katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece (bir \u00f6\u011frencinin kelimeleriyle 'e\u011fer daha iyi notlar almam\u0131 sa\u011flayacaksa') \u00f6\u011frenmek i\u00e7in teknoloji kullanmaktan mutlu olacaklar\u0131n\u0131 ifade etmi\u015fler, ancak hangi teknolojinin en iyi oldu\u011funa ili\u015fkin karar\u0131n \u00f6\u011fretmenin sorumlulu\u011funda oldu\u011funu vurgulam\u0131\u015flard\u0131r.\r\n\r\nBunun yan\u0131 s\u0131ra, Jones ve Shao'nun ne s\u00f6ylemedi\u011fine<\/em> de dikkat etmemiz gerekir. Jones ve Shao sosyal medyan\u0131n, ki\u015fisel \u00f6\u011frenme ortamlar\u0131n\u0131n veya i\u015fbirli\u011fine dayal\u0131 \u00f6\u011frenmenin uygun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da \u00f6\u011frencilerin ve i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmedi\u011fini veya \u00f6nemsiz oldu\u011funu s\u00f6ylemiyor. Aksine, belli bir nesile mensup \u00f6\u011frencilerin neyi talep ettiklerine dair hatal\u0131 bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan ziyade, bu ara\u00e7lar\u0131n veya yakla\u015f\u0131mlar\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin ihtiya\u00e7lar\u0131na, konu alan\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131na ve dijital \u00e7a\u011f\u0131n gerektirdi\u011fi \u00f6\u011frenme hedeflerine b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir bak\u0131\u015f\u0131 temel almas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.\r\n\r\n\u00d6zet olarak, teknolojinin \u00f6\u011fretim ortamlar\u0131na uygun ve ak\u0131ll\u0131ca bir bi\u00e7imde uygulanmas\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131, \u00f6\u011frencilerin farkl\u0131 yollarla \u00f6\u011frenmelerine olanak sa\u011flamak ve \u00f6\u011fretimi \u00f6\u011frenciler aras\u0131ndaki farklara daha iyi yan\u0131t verecek \u015fekilde uyarlayabilmektir. Dolay\u0131s\u0131yla medya se\u00e7iminde ilk ad\u0131m\u0131n\u0131z \u00f6\u011frencilerinizi tan\u0131mak, \u00f6\u011frencilerinizin sahip oldu\u011fu benzerlik ve farkl\u0131l\u0131klar\u0131 bilmek, hangi teknolojilere eri\u015fimlerinin oldu\u011funu ve dersinizle ilgili hangi dijital becerilere sahip olup olmad\u0131klar\u0131 konusunda bilgi sahibi olmakt\u0131r.\r\n
8.2.4 \u00d6\u011frencilerinizle ilgili bilmeniz gerekenler<\/h2>\r\n\u00d6\u011frencilerinizi tan\u0131man\u0131z \u00e7ok \u00f6nemlidir. Medya ve teknolojiye ili\u015fkin karar vererek uygun bir ortam olu\u015fturmak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki bilgilere ihtiya\u00e7 duyars\u0131n\u0131z:\r\n
- \r\n \t
- Kurumunuzun, b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn veya ana bilim dal\u0131n\u0131z\u0131n eri\u015fime ili\u015fkin vizyonu veya politikas\u0131 nedir? \u0130stenen teknolojiye eri\u015fimi olmayan \u00f6\u011frenciler nas\u0131l desteklenecek?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frencilerinizin demografisi nas\u0131l? Kullanmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz teknoloji bu \u00f6\u011frenciler i\u00e7in ne kadar uygun?<\/li>\r\n \t
- E\u011fer \u00f6\u011frencileriniz k\u0131smen de olsa \u00e7evrimi\u00e7i \u00f6\u011frenim g\u00f6receklerse, evde veya i\u015fyerinde hangi teknolojilere d\u00fczenli olarak eri\u015febiliyorlar?<\/li>\r\n \t
- E\u011fer \u00f6\u011frencileriniz k\u0131smen de olsa kamp\u00fcste y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011frenim g\u00f6receklerse, \u00f6\u011frencilerin s\u0131n\u0131fta cihaz kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin olarak sizin veya b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn politikas\u0131 nedir veya ne olmal\u0131d\u0131r?<\/li>\r\n \t
- Programa ba\u015flamadan \u00f6nce \u00f6\u011frencileriniz hangi dijital becerilere sahip olmalar\u0131n\u0131 bekliyorsunuz?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frencilerin teknolojiye eri\u015fimlerini kendilerinin sa\u011flamalar\u0131 bekleniyorsa, b\u00f6yle bir teknolojinin sat\u0131n al\u0131m\u0131n\u0131 veya kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u015fart ko\u015facak kadar e\u015fsiz bir \u00f6\u011fretim deneyimi sunabilecek misiniz?<\/li>\r\n \t
- \u00d6\u011frencileriniz program\u0131n\u0131za hangi \u00f6\u011frenme yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 getirecektir? \u00a0Bu \u00f6n yakla\u015f\u0131mlar, dersinizi yapma \u015feklinizle ne kadar uyu\u015fmaktad\u0131r? \u00d6\u011frenmeye ili\u015fkin \u00f6\u011frenci farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 gidermede teknoloji nas\u0131l kullan\u0131labilir?<\/li>\r\n<\/ol>\r\nBu sorular\u0131 yan\u0131tlayabilmek i\u00e7in gereken bilgilere eri\u015fmenin bir\u00e7ok yolu var. \u00c7o\u011fu durumda yetersiz kan\u0131tlar veya verileri kullanarak karar vermek durumunda kalacak olsan\u0131z da, potansiyel \u00f6\u011frencileriniz hakk\u0131nda ne kadar \u00e7ok bilgi sahibi olursan\u0131z medya ve teknolojiye ili\u015fkin karar\u0131n\u0131z o kadar yerinde olacakt\u0131r. \u00c7ok \u00e7e\u015fitli ve farkl\u0131 bir \u00f6\u011frenci profiline sahip olaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ve \u00f6\u011fretiminizi tasarlarken bu \u00e7e\u015fitlili\u011fi dikkate alman\u0131z gerekti\u011fini asla unutmay\u0131n\u0131z.\r\n\r\n
Etkinlik 8.2: \u00d6\u011frencilerinizi tan\u0131y\u0131n<\/h3>\r\nBu sorular\u0131n ka\u00e7 tanesini hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmeden yan\u0131tlayabiliyorsunuz?\r\n\r\nSorular\u0131 yan\u0131tlayabilmek i\u00e7in ne t\u00fcr bilgilere ihtiyac\u0131n\u0131z var ve bu bilgilere nereden eri\u015febilirsiniz?\r\n\r\n<\/div>\r\n
Kaynak\u00e7a<\/h1>\r\n
BCcampus and CAPER-BC (2015) B.C. Open Textbook Accessibility Toolkit<\/a>\u00a0Victoria BC: BCcampus.<\/p>\r\nBrokop, F. (2008)\u00a0Accessibility to E-Learning for Persons With Disabilities: Strategies, Guidelines, and Standards<\/em> <\/a>Edmonton AB: NorQuest College\/eCampus Alberta\r\n\r\nDziuban, C. et al. (2000) Reactive behavior patterns go online\u00a0\u00a0The Journal of Staff, Program and Organizational Developmen<\/em>t, Vol. 17, No.3\r\n\r\nJones, C. and Shao, B. (2011) The Net Generation and Digital Natives: Implications for Higher Education<\/a><\/em> Milton Keynes: Open University\/Higher Education Academy\r\n\r\nKolb. D. (1984) Experiential Learning: Experience as the source of learning and development<\/em>Englewood Cliffs NJ: Prentice Hall\r\n\r\nLaurillard, D. (2001)\u00a0<\/span>Rethinking University Teaching: A Conversational Framework for the Effective Use of Learning Technologies<\/a><\/em>\u00a0New York\/London: Routledge<\/span>\r\n\r\nMarron, D. Missen, C. and Greenberg, J. (2014)\u00a0\u201cLo-Fi to Hi-Fi\u201d: A New Way of Conceptualizing Metadata in Underserved Areas with the eGranary Digital Library<\/a><\/em> Austin TX: International Conference on Dublin Core and Metadata Applications\r\n\r\nMcCoughlin, C. (1999) The implictions of the research literature on learning styles for the design of instructional material Australian Journal of Educational Technology<\/em>, Vol. 15, No. 3\r\n\r\nNorQuest College (2008)\u00a0Accessibility to E-Learning for Persons With Disabilities: Strategies, Guidelines, and Standards<\/a> Edmonton AB: ECampusAlberta\r\n\r\nPerry, W. (1970) Forms of intellectual development and ethical development in the college years: a scheme\u00a0<\/em>New York: Holt, Rinehart and Winston\r\n\r\nPrensky, M. (2001) \u2018Digital natives, Digital Immigrant<\/a>s<\/em>\u2019 On the Horizon Vol. 9, No. 5\r\n\r\nSchroeder, C. (1993) New students\u00a0\u2013\u00a0new learning styles, Change,<\/em> Sept.-Oct","rendered":"
![\"\"](\"https:\/\/pressbooks.bccampus.ca\/tonybates\/wp-content\/uploads\/sites\/56\/2018\/09\/Muslim-girls-using-mobiles-2.jpg\")
\u015eekil 8.2 Malezya E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131 2012’de belli ko\u015fullar alt\u0131nda \u00f6\u011frencilerin okula mobil cihazlar\u0131n\u0131 getirmesine izin verilece\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131.
Resim: \u00a9 NewStraightsTimes, 2012<\/figcaption><\/figure>\n
\nSECTIONS modelinin ilk unsuru, \u00f6\u011frencilerdir.<\/p>\n
Teknoloji ve medya t\u00fcr\u00fcn\u00fcn se\u00e7iminde, \u00f6\u011frencilerle ilgili olarak dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken en az \u00fc\u00e7 konu bulunmaktad\u0131r:
\n<\/span><\/p>\n- \n
- \u00f6\u011frenci demografisi;<\/li>\n
- eri\u015fim; ve<\/li>\n
- \u00f6\u011frencilerin nas\u0131l \u00f6\u011frendi\u011fine ili\u015fkin farkl\u0131l\u0131klar.<\/li>\n<\/ul>\n
8.2.1 \u00d6\u011frenci demografisi<\/h2>\n
Kitlesel y\u00fcksek\u00f6\u011fretimden kaynaklanan en temel de\u011fi\u015fimlerden biri, \u00fcniversitelerde g\u00f6rev yapan e\u011fitmenlerin \u00e7ok farkl\u0131 ve \u00e7e\u015fitli bir \u00f6\u011frenci profiliyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fudur. Giderek artan bu \u00e7e\u015fitlilik, yaln\u0131zca y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde g\u00f6rev yapan e\u011fitmenler i\u00e7in de\u011fil t\u00fcm \u00f6\u011fretmenler i\u00e7in bir m\u00fccadele alan\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Y\u00fcksek\u00f6\u011fretim d\u00fczeyindeki e\u011fitmenlerin tek bir ders i\u00e7erisinde yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirerek \u00f6\u011frencilerin t\u00fcm farkl\u0131l\u0131klar\u0131na yan\u0131t vermeleri \u00e7ok yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen bir durum de\u011fildir. Bununla birlikte, giderek artan \u00f6\u011frenci \u00e7e\u015fitlili\u011fi nedeniyle, art\u0131k t\u00fcm derslerin geni\u015f bir yelpazede farkl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar ve \u00f6\u011frenme yollar\u0131 dikkate al\u0131narak geli\u015ftirilmesi gerekmektedir.<\/p>\n
\u00d6zellikle de, hedef kitlenin gereksinimleri konusunda a\u00e7\u0131k ve net olunmal\u0131d\u0131r. Liseden \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim kurumuna kaydolan birinci ve ikinci s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencilerinin, ilk senelerde \u00fcniversite d\u00fczeyinde \u00e7al\u0131\u015fma yapmak konusunda daha fazla deste\u011fe gereksinimi vard\u0131r. Bu \u00f6\u011frenciler hen\u00fcz ba\u011f\u0131ms\u0131z birer \u00f6\u011frenen olmayabilece\u011finden, yaln\u0131zca teknoloji kullanarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve \u00f6\u011frenmelerini beklemek hata olacakt\u0131r. Ancak, elbette ki, bu s\u00fcre\u00e7te s\u0131n\u0131fi\u00e7i \u00f6\u011fretimi desteklemek amac\u0131yla teknoloji olduk\u00e7a faydal\u0131 olabilecektir. \u00d6zellikle de y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011fretime alternatif bir yakla\u015f\u0131m olarak, a\u015famal\u0131 bir \u015fekilde ba\u015flat\u0131larak \u00f6\u011frencileri daha ilerde ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00f6\u011frenmeye haz\u0131rlayacak \u015fekilde sa\u011flan\u0131rsa…<\/p>\n
Di\u011fer taraftan, daha \u00f6nce y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sisteminde yer alm\u0131\u015f ancak mevcut durumda i\u015fg\u00fcc\u00fcne dahil \u00f6\u011frenciler i\u00e7in, teknoloji kullanarak tamamen uzaktan verilen bir program \u00e7ok daha etkili ve ilgi \u00e7ekici olacakt\u0131r. Bu \u00f6\u011frenciler \u00e7al\u0131\u015fma becerilerini halihaz\u0131rda geli\u015ftirmi\u015f, bir aile ya\u015fam\u0131na sahip, toplumun bir \u00fcyesi olan ve bu \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n esnekli\u011fini tercih ve takdir edecek profile sahiptir.<\/p>\n
\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve d\u00f6rd\u00fcnci s\u0131n\u0131f lisans \u00f6\u011frencileri ise, y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011fretim ile \u00e7evrimi\u00e7i \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir araya geldi\u011fi harmanlanm\u0131\u015f \u00f6\u011frenme ortamlar\u0131n\u0131 ve hatta bir veya iki tamamen \u00e7evrimi\u00e7i ders almay\u0131 isteyebileceklerdir. \u00d6zellikle de y\u00fcz y\u00fcze derslerin kontenjanlar\u0131 dolmu\u015fsa veya \u00f6\u011frenciler masraflar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in yar\u0131 zamanl\u0131 bir i\u015fte \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlarsa, \u00e7evrimi\u00e7i teknolojilerin deste\u011fini tercih edeceklerdir.<\/p>\n
Son olarak, bir s\u0131n\u0131f i\u00e7erisinde veya bir grup i\u00e7erisinde yer alan \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda \u00f6nceden sahip olunan bilgiler, dil becerileri ve \u00e7al\u0131\u015fma stilleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131klar olacakt\u0131r. Medya ve teknolojinin ak\u0131lc\u0131 kullan\u0131m\u0131, bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rabilecektir. Dolay\u0131s\u0131yla, bir kez daha belirtmek gerekir ki, \u00f6\u011frencilerinizi tan\u0131mak ve \u00f6\u011frencilerinize ili\u015fkin bu bilgiyi medya ve teknoloji se\u00e7imini yaparken akl\u0131n\u0131zda tutmak son derece \u00f6nemlidir. Bu hususu, B\u00f6l\u00fcm 9’da daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak tart\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n
8.2.2 Eri\u015fim<\/h2>\n
Teknoloji se\u00e7imine ili\u015fkin karar verirken dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z unsurlar\u0131n belki de en belirleyicisi eri\u015fimdir. Bir teknoloji veya medya t\u00fcr\u00fc e\u011fitsel a\u00e7\u0131dan ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc olursa olsun, \u00f6\u011frenciler o teknolojiye veya medya t\u00fcr\u00fcne eri\u015femiyorlarsa o teknolojiyi kullanarak \u00f6\u011frenemezler. \u00d6rne\u011fin video yay\u0131n\u0131 kamp\u00fcs d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6\u011frencilerin dersleri takip etmesi i\u00e7in harika bir ara\u00e7 olabilir, ancak \u00f6\u011frencinin evde \u0130nternet eri\u015fimi yoksa veya ders videosunu indirmek veya seyretmek i\u00e7in bir g\u00fcnl\u00fck har\u00e7l\u0131\u011f\u0131n\u0131 harcamak zorundaysa o teknoloji eri\u015filebilir de\u011fildir. Eri\u015fim zorlu\u011fu, \u00f6zellikle de geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde gKA\u00c7D’lerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlamaktad\u0131r. Potansiyel \u00f6\u011frencilerin \u0130nternet veya mobil cihaz eri\u015fimi olsa da, ki be\u015f milyar insan\u0131n halen daha yoktur, tek bir YouTube videosunun indirilmesi bir \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n bir g\u00fcnl\u00fck \u00fccretine bedeldir. Bkz.\u00a0Marron, Missen and Greenberg, 2014<\/a>.<\/p>\n
\u00d6\u011fretim amac\u0131yla bilgisayar, tablet veya mobil telefon kullanmak isteyen t\u00fcm \u00f6\u011fretmenlerin kendilerine \u015fu sorular\u0131 sormas\u0131 gerekir:<\/p>\n
- \n
- \u00d6\u011frencilerin bilgisayara, tablet bilgisayara veya mobil telefona eri\u015fimleri ile ilgili olarak okulun kurumsal politikas\u0131 nedir?<\/li>\n
- \u00d6\u011frenciler istedikleri herhangi bir cihaz\u0131 kullanabilirler mi yoksa okulun destekledi\u011fi s\u0131n\u0131rl\u0131 bir cihaz listesi var m\u0131?<\/li>\n
- \u00d6\u011fretim amac\u0131yla se\u00e7ilen medya t\u00fcr\u00fc veya yaz\u0131l\u0131m, \u00f6\u011frencilerin kullanabilece\u011fi cihazlar\u0131n t\u00fcm\u00fcyle uyumlu mu?<\/li>\n
- Varolan a\u011f altyap\u0131s\u0131 ilave \u00f6\u011frencilerin y\u00fck\u00fcn\u00fc kald\u0131rmaya yeterli mi?<\/li>\n
- \u00d6\u011frencilerinizden bu cihazlar\u0131 kullanmalar\u0131n\u0131 istedi\u011finizi okuldan birinin bilmesi gerekli mi?<\/li>\n<\/ul>\n
\u00d6\u011frencilerden kendi cihazlar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131fa getirmeleri isteniyorsa (ki giderek daha mant\u0131kl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak g\u00f6r\u00fcnmektedir), \u00f6\u011fretmenler kendilerine \u015fu sorular\u0131 sormal\u0131d\u0131r:<\/p>\n
- \n
- Ne t\u00fcr bir cihaza gereksinimleri var: Evde \u0130nternet ba\u011flant\u0131s\u0131 olan bir cihaz m\u0131, \u00f6\u011frencilerin okula getirebilecekleri ta\u015f\u0131nabilir bir cihaz m\u0131, yoksa hem evde hem okulda kullanabilecekleri t\u00fcrde bir cihaz m\u0131?<\/li>\n
- Cihazlar\u0131nda ne t\u00fcr uygulamalar y\u00fcklemeleri ve \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmalar\u0131 gerekiyor?<\/li>\n
- T\u00fcm derslerde ayn\u0131 cihaz\u0131 kullanabilecekler mi, yoksa farkl\u0131 dersler i\u00e7in farkl\u0131 cihazlara, uygulamalara veya yaz\u0131l\u0131mlara m\u0131 ihtiya\u00e7lar\u0131 olacak?<\/li>\n
- Cihazlar\u0131 ve cihazlara y\u00fckl\u00fc uygulamalar\u0131 kullanabilmek i\u00e7in \u00f6\u011frencilerin hangi becerilere sahip olmas\u0131 gerekir?<\/li>\n
- \u00d6\u011frenciler bu becerilere sahip de\u011filse, bu becerileri \u00f6\u011frenmeleri gerekecek mi? Ders i\u00e7erisinde bu becerileri \u00f6\u011frenmeleri i\u00e7in onlara zaman verilecek mi?<\/li>\n<\/ul>\n
Bir derse veya programa kay\u0131t yapt\u0131rmadan \u00f6nce \u00f6\u011frencilerin (ve e\u011fitmenin) bu sorular\u0131n yan\u0131t\u0131n\u0131 biliyor olmas\u0131 gerekmektedir. Bu sorulara yan\u0131t verebilmek i\u00e7in, hem siz hem de b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz veya okulunuz \u00f6\u011frencilerin bu cihazlar\u0131 neden kullanaca\u011f\u0131n\u0131 bilmelidir. Ge\u00e7ici veya ihtiyari bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmak i\u00e7in \u00f6\u011frencilere diz\u00fcst\u00fc bilgisayar ald\u0131rman\u0131n bir mant\u0131\u011f\u0131 yoktur. Bu nedenle, e\u011fitmen olarak \u00f6nceden bir planlama yaparak a\u015fa\u011f\u0131daki sorulara yan\u0131t verebilmeniz gerekir:<\/p>\n
- \n
- \u00d6\u011frenme a\u00e7\u0131s\u0131ndan, \u00f6\u011frencilerin belirli bir cihaz\u0131 kullanmas\u0131n\u0131n nas\u0131l bir avantaj\u0131 olacakt\u0131r?<\/li>\n
- \u00d6\u011frenciler sizin dersinizde o cihaz\u0131 kullanarak nas\u0131l bir \u00e7al\u0131\u015fma yapacaklar?<\/li>\n
- O \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yapmak i\u00e7in bir cihaz kullanmalar\u0131na gerek var m\u0131, yoksa cihaz kullanmadan da \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yapabilirler mi? Dersin \u00f6l\u00e7me-de\u011ferlendirmesi, o cihaz\u0131n kullan\u0131m\u0131yla ne kadar ba\u011flant\u0131l\u0131?<\/li>\n<\/ul>\n
Okulunuzda \u00f6\u011frencilerin teknolojiye eri\u015fimini d\u00fczenleyen bir teknoloji kullan\u0131m politikas\u0131 olmas\u0131 i\u015finize yarayacakt\u0131r (bkz. B\u00f6l\u00fcm 8.7<\/a>). Okulun sizin kullanmak istedi\u011finiz teknolojileri destekleyen bir altyap\u0131s\u0131 veya o teknolojilere dair bir politikas\u0131 yoksa, i\u015finiz zorla\u015facakt\u0131r.<\/p>\n
Teknolojiye eri\u015fim ve teknoloji se\u00e7imi sorusunun yan\u0131t\u0131, hem kurumun vizyonu ve olanaklar\u0131na hem de sizin ki\u015fisel e\u011fitim ama\u00e7lar\u0131n\u0131za ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin, \u00f6\u011frenci se\u00e7iminde titiz olan elit \u00fcniversiteler \u00f6\u011frencilerinin kendi cihazlar\u0131n\u0131 kullanmalar\u0131n\u0131 isteyebilir ve maddi durumu iyi olmayan ve s\u00f6z konusu cihaz\u0131n al\u0131m\u0131nda zorlanabilecek az say\u0131da \u00f6\u011frenciye mali destek verebilir. Buna kar\u015f\u0131n kurumun vizyonu geleneksel e\u011fitim kurumlar\u0131na eri\u015fimi olmayan, savunmas\u0131z sosyal gruplara mensup, i\u015fsiz, d\u00fc\u015f\u00fck gelirli, asgari \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fan veya mesle\u011finde ilerlemek i\u00e7in ilave e\u011fitim-\u00f6\u011fretime ihtiya\u00e7 duyan ki\u015filere eri\u015fmekse, o zaman bu ki\u015filerin s\u00f6z konusu teknolojilere eri\u015fiminin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya ki\u015filerin bu teknolojileri kullanmaya istekli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmek \u00f6nemli olacakt\u0131r. Bir kurumun politikas\u0131 o kurumdan ders almak isteyen herkese a\u00e7\u0131k eri\u015fim sa\u011flamak ise, \u00f6\u011frencilerin evinde belli cihazlar\u0131n var olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n
Dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken di\u011fer bir unsur da, engelli \u00f6\u011frencilerdir. Farkl\u0131 engel gruplar\u0131na y\u00f6nelik olarak, metin tabanl\u0131 (i\u015fitme engelliler i\u00e7in) ya da ses tabanl\u0131 (g\u00f6rme engelliler i\u00e7in) alternatif se\u00e7enekler sunulmas\u0131 gerekebilir. Neyse ki, Evrensel Tasar\u0131m standartlar\u0131 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda varolan yerle\u015fmi\u015f standartlar ve uygulamalar bulunmaktad\u0131r. Evrensel Tasar\u0131m \u015f\u00f6yle tan\u0131mlanmaktad\u0131r:<\/p>\n
\n
\u00d6\u011frenme Ama\u00e7l\u0131 Evrensel Tasar\u0131m, \u00f6\u011fretimin \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011frenci gruplar\u0131n\u0131n gereksinimlerine yan\u0131t verecek \u015fekilde tasarlanmas\u0131d\u0131r. Evrensel tasarlanan dersler, bilgi aktar\u0131m\u0131nda birden fazla yol kullanmak ve \u00f6\u011frenmeyi de\u011ferlendirirken esnek y\u00f6ntemler i\u015fe ko\u015fmak suretiyle t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin gereksinimlerine yan\u0131t vermeyi ama\u00e7lar. \u00d6\u011frenme Ama\u00e7l\u0131 Evrensel Tasar\u0131m, \u00f6\u011frencilerin ilgilerine y\u00f6nelik olarak da \u00e7e\u015fitli yol ve y\u00f6ntemler kullan\u0131r. Evrensel tasarlanan dersler, belirli bir \u00f6\u011frenci grubu veya engel grubu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek haz\u0131rlanan dersler de\u011fildir. Aksine, \u00e7ok daha geni\u015f kapsaml\u0131 bir grubun \u00f6\u011frenme ihtiya\u00e7lar\u0131na yan\u0131t vermek \u00fczere tasarlan\u0131rlar.<\/p>\n<\/blockquote>\n
Brokop, F. (2008)<\/p>\n
\u00d6\u011frenme ve \u00f6\u011fretmeyi destekleyen bir birime sahip olan kurumlar\u0131n \u00e7o\u011fu, derslerin evrensel tasar\u0131m standartlar\u0131na uyumlu olmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131nda \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131na destek verirler. \u00d6rne\u011fin BCcampus’de, eri\u015filebilirlik standartlar\u0131na uygun web tabanl\u0131 materyaller haz\u0131rlamaya y\u00f6nelik \u00e7ok faydal\u0131 bir rehber<\/a>\u00a0bulunmaktad\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde Norquest ve eCampus Alberta da,\u00a0engelli ki\u015filerin eri\u015febilece\u011fi \u00e7evrimi\u00e7i materyallerin haz\u0131rlanmas\u0131na y\u00f6nelik daha detayl\u0131 bir rehber<\/a>\u00a0yay\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
8.2.3 Teknoloji destekli \u00f6\u011frenmeyle ilgili farkl\u0131l\u0131klar<\/h2>\n
Farkl\u0131 \u00f6\u011frencilerin farkl\u0131 t\u00fcrdeki medya veya teknolojiye ili\u015fkin farkl\u0131 tercihleri olabilece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00d6\u011fretim tasar\u0131m\u0131, bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 gereksinime yan\u0131t verecektir. \u00d6rne\u011fin e\u011fer \u00f6\u011frenciler ‘g\u00f6rsel’ \u00f6\u011frenenlerse \u00f6\u011frencilere \u015femalar ve \u00e7izimler sa\u011flanacak, i\u015fitsel \u00f6\u011frencilerse ders anlat\u0131mlar\u0131 ve ses dosyalar\u0131 kullan\u0131lacakt\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, bask\u0131n \u00f6\u011frenme stillerinin belirlenmesinin medya ve teknoloji se\u00e7imi i\u00e7in bize g\u00fc\u00e7l\u00fc kriterler verdi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. Tabii ki her\u015fey bu kadar basit de\u011fil…<\/p>\n
\u00d6\u011frenme stilleri ve \u00f6\u011fretim materyallerinin tasar\u0131m\u0131 \u00fczerine yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ele ald\u0131\u011f\u0131 incelemesinde McLoughlin (1999), \u00f6\u011fretimin hem bili\u015fsel-alg\u0131sal \u00f6\u011frenme stillerindeki hem de Kolb’un (1984) ya\u015fant\u0131sal \u00f6\u011frenme d\u00f6ng\u00fcs\u00fcndeki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 gidermek \u00fczere tasarlanabilece\u011fi sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r. Birka\u00e7 y\u0131l s\u00fcreyle Myers-Briggs envanteri kullan\u0131larak Missouri-Columbia \u00dcniversitesi’ne yeni ba\u015flayan \u00f6\u011frencilerle yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmada\u00a0\u00a0(Schroeder, 1993), yeni \u00f6\u011frencilerin somut d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc ve soyut kavramlardan ya da belirsizlik halinden rahats\u0131z olduklar\u0131 bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
Bununla birlikte, \u00fcniversite e\u011fitiminin \u00f6nemli bir i\u015flevinin soyut d\u00fc\u015f\u00fcnme becerilerini geli\u015ftirmek ve \u00f6\u011frencilerin karma\u015f\u0131kl\u0131k ve belirsizlikle ba\u015fa \u00e7\u0131kmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. Perry (1984), y\u00fcksek\u00f6\u011fretimde \u00f6\u011frenmenin geli\u015fimsel bir s\u00fcre\u00e7 oldu\u011funu ifade etmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla, bir\u00e7ok \u00f6\u011frencinin \u00fcniversiteye bu t\u00fcr ‘akademik’ becerilerden yoksun olarak girmesi s\u00fcrpriz de\u011fildir. Asl\u0131nda, \u00f6\u011frenme stillerinin ve \u00f6\u011frenenler aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131n s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lmas\u0131nda kullan\u0131lan di\u011fer y\u00f6ntemlerin medya ve teknoloji se\u00e7imi ve kullan\u0131m\u0131nda uygulanmas\u0131nda \u00f6nemli s\u0131k\u0131nt\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0Laurillard (2001) \u00f6\u011frenme stillerine soyut olarak bakman\u0131n bir fayda sa\u011flamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir. \u00d6\u011frenme, ba\u011flam i\u00e7erisinde ele al\u0131nmal\u0131 ve de\u011ferlendirilmelidir. Bir konu alan\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnme becerilerinin di\u011fer bir konu alan\u0131na aktar\u0131lmas\u0131 her zaman ba\u015far\u0131yla sonu\u00e7lanmayabilir. D\u00fc\u015f\u00fcnmenin, farkl\u0131 konu alanlar\u0131nda \u00f6zel farkl\u0131 yollar\u0131 vard\u0131r. \u00d6rne\u011fin fen bilimlerinin mant\u0131ksal-rasyonel d\u00fc\u015f\u00fcnce adamlar\u0131n\u0131n her zaman d\u00fc\u015f\u00fcnceli e\u015fler veya iyi edebiyat ele\u015ftirmenleri olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyemeyiz.<\/p>\n
\u00dcniversite e\u011fitiminin bir k\u0131sm\u0131 da, belli bir konu alan\u0131 i\u00e7erisindeki bask\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnme bi\u00e7imlerini anlamak ve m\u00fcmk\u00fcnse sorgulamakt\u0131r. \u00d6\u011frenci merkezli \u00f6\u011fretim \u00f6nemlidir, ancak \u00f6\u011frencilerin bir konu alan\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131nda varolan mant\u0131\u011f\u0131, standartlar\u0131 ve de\u011ferleri anlayabilmesi gerekir. \u00d6\u011frencilerin, ayr\u0131ca, s\u0131n\u0131rlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnmeye itilmesi gerekir. B\u00fct\u00fcn bunlar \u00f6\u011frencilerin tercih etti\u011fi \u00f6\u011frenme stiliyle \u00e7eli\u015febilir. Asl\u0131nda \u00f6\u011fretim y\u00f6nteminin \u00f6\u011frenme stilleriyle e\u015fle\u015ftirilmesinin etkinli\u011fine dair yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00d6rne\u011fin Central Florida \u00dcniversitesi’nden\u00a0Dziuban ve arkada\u015flar\u0131 (2000), Long’un \u00f6\u011frenme stillerinin reaktif davran\u0131\u015f analizini hem y\u00fcz y\u00fcze derslerde hem de Web tabanl\u0131 \u00e7evrimi\u00e7i s\u0131n\u0131flarda uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonunda, \u00f6\u011frenme stillerinin \u00e7evrimi\u00e7i dersleri b\u0131rakmay\u0131 yordad\u0131\u011f\u0131na veya ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00f6\u011frenenlerin di\u011ferleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7evrimi\u00e7i ortamlarda daha ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011funa dair bir bulguya rastlanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00d6\u011frenme stillerinin ders tasar\u0131m\u0131na bir rehber olma anlam\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131, \u00f6\u011frencilerin sahip olduklar\u0131 farkl\u0131l\u0131klar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 etmemiz anlam\u0131na gelmez. Ders tasar\u0131m\u0131nda mutlaka \u00f6\u011frencinin oldu\u011fu noktadan ba\u015flamal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle de y\u00fcksek\u00f6\u011fretim d\u00fczeyinde, \u00f6\u011frencileri, ki\u015fisel deneyimlere dayal\u0131 somut \u00f6\u011frenmeden yeni ba\u011flam ve durumlara uygulanabilecek soyut, yans\u0131t\u0131c\u0131 \u00f6\u011frenmeye ta\u015f\u0131mal\u0131y\u0131z. B\u00f6l\u00fcm 7<\/a>‘de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi, teknoloji bu anlamda olduk\u00e7a faydal\u0131 olabilir.<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla, ders tasarlarken ayn\u0131 ders i\u00e7erisinde \u00f6\u011frencilere farkl\u0131 se\u00e7enekler sunmak \u00f6nemlidir. Bunu yapman\u0131n bir yolu dersi \u00e7ok iyi yap\u0131land\u0131rmak suretiyle bir yandan ‘temel’ bilgiyi b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frencilerin eri\u015fimine uygun hale getirirken di\u011fer yandan yeni veya farkl\u0131 i\u00e7erik aray\u0131\u015f\u0131nda olan \u00f6\u011frencilere de yeterli olana\u011f\u0131 sa\u011flayabilmektir. \u0130\u00e7eri\u011fin metin, \u015fekil, grafik ve video gibi \u00e7e\u015fitli medya t\u00fcrlerinde haz\u0131rlanm\u0131\u015f ve dersin konusuna temel olu\u015fturan ilkelerle do\u011frudan ba\u011flant\u0131l\u0131 somut \u00f6rneklerle bezenmi\u015f olmas\u0131 gerekir. B\u00f6l\u00fcm 10’da da g\u00f6rece\u011fimiz gibi, a\u00e7\u0131k e\u011fitim kaynaklar\u0131n\u0131n giderek daha eri\u015filebilir olmas\u0131, i\u00e7eri\u011fin ‘zenginli\u011fi’ni daha olanakl\u0131 ve uygulanabilir hale getirmektedir.<\/p>\n
Benzer \u015fekilde, \u00f6\u011frencilerin ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fi etkinlik yelpazesi de teknoloji sayesinde giderek geni\u015flemektedir: Web \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rma yapmak, kaynaklara eri\u015fip okumak, \u00e7evrimi\u00e7i tart\u0131\u015fma forumlar\u0131na kat\u0131lmak, e\u015fzamanl\u0131 sunumlar yapmak, elektronik portfolyolar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla de\u011ferlendirme yapmak ve \u00e7evrimi\u00e7i grup \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131lmak gibi. Bu etkinliklerin \u00e7e\u015fitlili\u011finin artmas\u0131, farkl\u0131 \u00f6\u011frenci tercih ve gereksinimlerinin de giderek daha fazla kar\u015f\u0131lanmas\u0131na neden olmakta ve \u00f6\u011frencileri ilk ba\u015fta kendilerini rahats\u0131z hissedebildikleri \u00f6\u011frenme yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve etkinliklerine daha \u00e7ok kat\u0131lmaya te\u015fvik etmektedir.<\/p>\n
Bu t\u00fcr tasar\u0131m yakla\u015f\u0131mlar\u0131, farkl\u0131 \u00f6\u011frenme stillerine yan\u0131t vermede ayn\u0131 dersin farkl\u0131 bi\u00e7imlerde geli\u015ftirilmesinden daha etkilidir. Zaten, farkl\u0131 \u00f6\u011frenme stilleri i\u00e7in ayn\u0131 dersin farkl\u0131 bi\u00e7imlerinin geli\u015ftirilmesi \u00e7o\u011fu durumda pratik bir uygulama de\u011fildir. Sonu\u00e7 olarak, her \u00f6\u011frenme stili i\u00e7in bir medya t\u00fcr\u00fc kullanmak yerine ders i\u00e7erisinde \u00e7ok \u00e7e\u015fitli medya t\u00fcrlerinin (metin, ses, video, bilgisayar ve \u0130nternet gibi) t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin kullan\u0131m\u0131na sunulmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak daha faydal\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n
Son olarak, dijital teknolojiler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00f6\u011frenme konusunda \u00f6\u011frenci tercihleri ile ilgili varsay\u0131mda bulunurken dikkatli olunmal\u0131d\u0131r. Mark Prensky ve Don Tapscott gibi teknoloji destek\u00e7ileri, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn ‘dijital yerli’lerinin daha \u00f6nceki nesillerden farkl\u0131 oldu\u011funu ve dijital bir evren i\u00e7erisinde ya\u015fayan g\u00fcn\u00fcm\u00fcz \u00f6\u011frencilerinin \u00f6\u011frenmeyi de dijital bir a\u011f i\u00e7erisinde ger\u00e7ekle\u015ftirmeyi tercih etti\u011fini iddia etmektedir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131 \u00f6\u011frencilerin ileri d\u00fczey teknolojilere olan eri\u015fimini hafife alma e\u011filimindedir. \u00d6zellikle de profes\u00f6rlerin genellikle yeni teknolojileri daha ge\u00e7 benimsedi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bu durumun do\u011fru oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Dolay\u0131s\u0131yla, e\u011fer yapabiliyorsan\u0131z, \u00f6\u011frencilerinizin kulland\u0131\u011f\u0131 cihazlar ve teknolojilere ili\u015fkin g\u00fcncel bilgileri edinmeye gayret etmenizi \u00f6nerebilirim.<\/p>\n
Di\u011fer taraftan, b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frencilerin ‘dijital okuryazar’ olduklar\u0131n\u0131 ve \u00f6\u011fretim ortamlar\u0131nda yeni teknolojilerin kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 talep ettiklerini varsaymak son derece tehlikeli olabilir. Avrupa, Asya, Kuzey Amerika, Avusturalya ve G\u00fcney Afrika’da yer alan \u00fclkelerdeki ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131 da dahil olmak \u00fczere ‘dijital yerli’lere dair 200’\u00fcn \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 alanyaz\u0131n taramas\u0131nda\u00a0Jones ve Shao (2011) \u015fu bulgulara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n
- \n
- \u00f6\u011frencilerin dijital medya bilgisi ve kullan\u0131m d\u00fczeyleri birbirinden farkl\u0131d\u0131r;<\/li>\n
- dijital okuryazarl\u0131k konusunda \u00f6\u011frenciler ve \u00f6\u011fretmenler aras\u0131ndaki fark hala kapat\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r, ancak kapat\u0131lamayacak kadar geni\u015f bir u\u00e7urum da bulunmamaktad\u0131r;<\/li>\n
- \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerinin, okula ba\u015flarken okulun veya \u00f6\u011fretim elemanlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131layamayaca\u011f\u0131 teknolojik beklentilere sahip olduklar\u0131na dair yeterli kan\u0131t yoktur;<\/li>\n
- \u00f6\u011frenciler, iyi yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, iyi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f ve dersin ve program\u0131n i\u00e7erisinde uygun \u015fekilde yerle\u015ftirilmi\u015f olan yeni teknolojilerle desteklenen \u00f6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme stratejilerine olumlu bakmaktad\u0131r; ancak \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda pedagojinin de\u011fi\u015fmesi gerekti\u011fi veya daha geni\u015f bir i\u015fbirli\u011fi gibi bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f talepleri oldu\u011funa dair bir kan\u0131t yoktur;<\/li>\n
- \u00fcniversite altyap\u0131s\u0131n\u0131n, teknoloji politikalar\u0131n\u0131n ve \u00f6\u011fretim hedeflerinin geli\u015ftirilmesi (veya olu\u015fturulmas\u0131), yeni nesil \u00f6\u011frencilerin taleplerine kar\u015f\u0131l\u0131k vermek \u00fczere zorlama bir eylem de\u011fil \u00fcniversitenin ger\u00e7ekle\u015ftirmek istedi\u011fi do\u011fal bir \u00e7aba olmal\u0131d\u0131r;<\/li>\n
- \u00a0bulgular, gen\u00e7 \u00f6\u011frencilerin nesilsel bir grup olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131na ve tutarl\u0131 ya da nesilsel, \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir talepte bulunmad\u0131klar\u0131na i\u015faret etmektedir.<\/li>\n<\/ul>\n
British Columbia \u00dcniversitesi’ne devam eden lisans\u00fcst\u00fc \u00f6\u011frencilerle \u00f6\u011frenme teknolojileri konusunda yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde, \u00f6\u011frenciler ba\u015far\u0131lar\u0131na katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece (bir \u00f6\u011frencinin kelimeleriyle ‘e\u011fer daha iyi notlar almam\u0131 sa\u011flayacaksa’) \u00f6\u011frenmek i\u00e7in teknoloji kullanmaktan mutlu olacaklar\u0131n\u0131 ifade etmi\u015fler, ancak hangi teknolojinin en iyi oldu\u011funa ili\u015fkin karar\u0131n \u00f6\u011fretmenin sorumlulu\u011funda oldu\u011funu vurgulam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n
Bunun yan\u0131 s\u0131ra, Jones ve Shao’nun ne s\u00f6ylemedi\u011fine<\/em> de dikkat etmemiz gerekir. Jones ve Shao sosyal medyan\u0131n, ki\u015fisel \u00f6\u011frenme ortamlar\u0131n\u0131n veya i\u015fbirli\u011fine dayal\u0131 \u00f6\u011frenmenin uygun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da \u00f6\u011frencilerin ve i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmedi\u011fini veya \u00f6nemsiz oldu\u011funu s\u00f6ylemiyor. Aksine, belli bir nesile mensup \u00f6\u011frencilerin neyi talep ettiklerine dair hatal\u0131 bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan ziyade, bu ara\u00e7lar\u0131n veya yakla\u015f\u0131mlar\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin ihtiya\u00e7lar\u0131na, konu alan\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131na ve dijital \u00e7a\u011f\u0131n gerektirdi\u011fi \u00f6\u011frenme hedeflerine b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir bak\u0131\u015f\u0131 temel almas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n
\u00d6zet olarak, teknolojinin \u00f6\u011fretim ortamlar\u0131na uygun ve ak\u0131ll\u0131ca bir bi\u00e7imde uygulanmas\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131, \u00f6\u011frencilerin farkl\u0131 yollarla \u00f6\u011frenmelerine olanak sa\u011flamak ve \u00f6\u011fretimi \u00f6\u011frenciler aras\u0131ndaki farklara daha iyi yan\u0131t verecek \u015fekilde uyarlayabilmektir. Dolay\u0131s\u0131yla medya se\u00e7iminde ilk ad\u0131m\u0131n\u0131z \u00f6\u011frencilerinizi tan\u0131mak, \u00f6\u011frencilerinizin sahip oldu\u011fu benzerlik ve farkl\u0131l\u0131klar\u0131 bilmek, hangi teknolojilere eri\u015fimlerinin oldu\u011funu ve dersinizle ilgili hangi dijital becerilere sahip olup olmad\u0131klar\u0131 konusunda bilgi sahibi olmakt\u0131r.<\/p>\n
8.2.4 \u00d6\u011frencilerinizle ilgili bilmeniz gerekenler<\/h2>\n
\u00d6\u011frencilerinizi tan\u0131man\u0131z \u00e7ok \u00f6nemlidir. Medya ve teknolojiye ili\u015fkin karar vererek uygun bir ortam olu\u015fturmak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki bilgilere ihtiya\u00e7 duyars\u0131n\u0131z:<\/p>\n
- \n
- Kurumunuzun, b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn veya ana bilim dal\u0131n\u0131z\u0131n eri\u015fime ili\u015fkin vizyonu veya politikas\u0131 nedir? \u0130stenen teknolojiye eri\u015fimi olmayan \u00f6\u011frenciler nas\u0131l desteklenecek?<\/li>\n
- \u00d6\u011frencilerinizin demografisi nas\u0131l? Kullanmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz teknoloji bu \u00f6\u011frenciler i\u00e7in ne kadar uygun?<\/li>\n
- E\u011fer \u00f6\u011frencileriniz k\u0131smen de olsa \u00e7evrimi\u00e7i \u00f6\u011frenim g\u00f6receklerse, evde veya i\u015fyerinde hangi teknolojilere d\u00fczenli olarak eri\u015febiliyorlar?<\/li>\n
- E\u011fer \u00f6\u011frencileriniz k\u0131smen de olsa kamp\u00fcste y\u00fcz y\u00fcze \u00f6\u011frenim g\u00f6receklerse, \u00f6\u011frencilerin s\u0131n\u0131fta cihaz kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin olarak sizin veya b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn politikas\u0131 nedir veya ne olmal\u0131d\u0131r?<\/li>\n
- Programa ba\u015flamadan \u00f6nce \u00f6\u011frencileriniz hangi dijital becerilere sahip olmalar\u0131n\u0131 bekliyorsunuz?<\/li>\n
- \u00d6\u011frencilerin teknolojiye eri\u015fimlerini kendilerinin sa\u011flamalar\u0131 bekleniyorsa, b\u00f6yle bir teknolojinin sat\u0131n al\u0131m\u0131n\u0131 veya kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u015fart ko\u015facak kadar e\u015fsiz bir \u00f6\u011fretim deneyimi sunabilecek misiniz?<\/li>\n
- \u00d6\u011frencileriniz program\u0131n\u0131za hangi \u00f6\u011frenme yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 getirecektir? \u00a0Bu \u00f6n yakla\u015f\u0131mlar, dersinizi yapma \u015feklinizle ne kadar uyu\u015fmaktad\u0131r? \u00d6\u011frenmeye ili\u015fkin \u00f6\u011frenci farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 gidermede teknoloji nas\u0131l kullan\u0131labilir?<\/li>\n<\/ol>\n
Bu sorular\u0131 yan\u0131tlayabilmek i\u00e7in gereken bilgilere eri\u015fmenin bir\u00e7ok yolu var. \u00c7o\u011fu durumda yetersiz kan\u0131tlar veya verileri kullanarak karar vermek durumunda kalacak olsan\u0131z da, potansiyel \u00f6\u011frencileriniz hakk\u0131nda ne kadar \u00e7ok bilgi sahibi olursan\u0131z medya ve teknolojiye ili\u015fkin karar\u0131n\u0131z o kadar yerinde olacakt\u0131r. \u00c7ok \u00e7e\u015fitli ve farkl\u0131 bir \u00f6\u011frenci profiline sahip olaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ve \u00f6\u011fretiminizi tasarlarken bu \u00e7e\u015fitlili\u011fi dikkate alman\u0131z gerekti\u011fini asla unutmay\u0131n\u0131z.<\/p>\n
\nEtkinlik 8.2: \u00d6\u011frencilerinizi tan\u0131y\u0131n<\/h3>\n
Bu sorular\u0131n ka\u00e7 tanesini hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmeden yan\u0131tlayabiliyorsunuz?<\/p>\n
Sorular\u0131 yan\u0131tlayabilmek i\u00e7in ne t\u00fcr bilgilere ihtiyac\u0131n\u0131z var ve bu bilgilere nereden eri\u015febilirsiniz?<\/p>\n<\/div>\n
Kaynak\u00e7a<\/h1>\n
BCcampus and CAPER-BC (2015) B.C. Open Textbook Accessibility Toolkit<\/a>\u00a0Victoria BC: BCcampus.<\/p>\n
Brokop, F. (2008)\u00a0Accessibility to E-Learning for Persons With Disabilities: Strategies, Guidelines, and Standards<\/em> <\/a>Edmonton AB: NorQuest College\/eCampus Alberta<\/p>\n
Dziuban, C. et al. (2000) Reactive behavior patterns go online\u00a0\u00a0The Journal of Staff, Program and Organizational Developmen<\/em>t, Vol. 17, No.3<\/p>\n
Jones, C. and Shao, B. (2011) The Net Generation and Digital Natives: Implications for Higher Education<\/a><\/em> Milton Keynes: Open University\/Higher Education Academy<\/p>\n
Kolb. D. (1984) Experiential Learning: Experience as the source of learning and development<\/em>Englewood Cliffs NJ: Prentice Hall<\/p>\n
Laurillard, D. (2001)\u00a0<\/span>Rethinking University Teaching: A Conversational Framework for the Effective Use of Learning Technologies<\/a><\/em>\u00a0New York\/London: Routledge<\/span><\/p>\n
Marron, D. Missen, C. and Greenberg, J. (2014)\u00a0\u201cLo-Fi to Hi-Fi\u201d: A New Way of Conceptualizing Metadata in Underserved Areas with the eGranary Digital Library<\/a><\/em> Austin TX: International Conference on Dublin Core and Metadata Applications<\/p>\n
McCoughlin, C. (1999) The implictions of the research literature on learning styles for the design of instructional material Australian Journal of Educational Technology<\/em>, Vol. 15, No. 3<\/p>\n
NorQuest College (2008)\u00a0Accessibility to E-Learning for Persons With Disabilities: Strategies, Guidelines, and Standards<\/a> Edmonton AB: ECampusAlberta<\/p>\n